• Leidsevaart 146
  • 023 - 532 30 77
  • info@rkbavo.nl
In Preken

Paasmorgen 2015

[print]

Paasmorgen 2015

In het ziekenhuis kwam ik een humanistische raadsvrouwe,
ik noem haar even Lies, tegen.
Kordaat en vol energie liep ze de patiënten langs.
Vroeger ben ik ook katholiek geweest
maar ik heb ontdekt dat God niet meer bij mij past.

Ik ga mijn paaspreek maken‘ zei ik zomaar.
Dat is gemakkelijk‘ zei ze: ‘Jesus is verrezen en zo.

Ze begreep niet hoe tegenstrijdig haar opmerkingen waren.
Ik opperde: ‘ik vind dat toch niet zo gemakkelijk om te geloven,
laat staan er over te preken.

Ieder jaar weer moet ik weer naar Pasen toe leven
ieder jaar gebeuren we weer zoveel andere dingen.

Het kan een Alleluia-jaar zijn:
je gaat trouwen, je hebt een kind gekregen,
het gaat je voor de wind
je hebt goede vrienden..

maar het kan ook een “God mijn God waarom heb je mij verlaten“-jaar zijn:
je verliest dierbaren,
je krijgt te horen dat je ernstig ziek bent,
er zijn problemen waar je niet overheen kunt komen..
je voelt je alleen….

Wij mensen verkeren in een wankel evenwicht.
Neen, ik wil niet pessimistisch zijn en humeurig maar zo is het.
Wij leven in een wankel evenwicht.
In onze dagen beseffen we dat misschien nog meer dan vroeger.
Wij zijn kwetsbaar, weerloos
Renate Dorrestein – zelf ME – patiënte-
heeft dat in haar boekje
dat we in de boekenweek kregen
met een beetje blasfemische titel
toch prachtig beschreven.

De mensheid wordt niet geholpen door zomaar wat vieringen alleen,
wat losse Alleluia’s in de kerk.
Er wordt van de ons als kerk verwacht
dat wij de vragen van onze dagen echt serieus nemen.

We hebben één basis:
een beginpunt:
één die van het begin af aan heeft gezegd
dat wij er als mensen mogen zijn.
Wij zijn stuk voor stuk waardevol en uniek.

Zo onzeker en vragend, aarzelend en falend als wij zijn.
Wij zijn geliefd wij mogen er zijn.

Er is er een die naar ons kijkt.
Er is er EEN die geschiedenis wilde maken met ons onmogelijke mensen.

Er is er EEN die een volk uitkoos om mee te beginnen:
dat is degene die wij God noemen, Heer, Eeuwige, Enige.

Het oude verhaal van het boek Exodus biedt ons wat helderheid:
het daagt uit tot grote creativiteit.
Het volk van God is slaaf in Egypte.
De meesten vonden het allemaal wel best daar.
Ze hoefden niet na te denken, er was altijd brood op de plank.
Alleen de vrijheid ontbrak.

De Enige die echt ongerust is, is God.
Hij vindt het voor Zijn mensen mensonterend
dat zij in dat slavenland niets te zeggen hebben
en onderhorig zijn aan het goed geoliede systeem
van de Egyptische welvaartsmachinerie.

En dan begint een nieuwe geschiedenis.
Mozes mag zijn mensen opwekken nieuwe mensen te worden
en voor de vrijheid te kiezen
die de God van Abraham, Isaak en Jakob hun geven zal.

Heel moeizaam krijgt Mozes zijn mensen in beweging
en gaan ze op weg naar de vrijheid.
Er is geen ontkomen aan: je moet mee.

En, om ook de latere generaties te bevrijden
uit passiviteit en wanhoop krijgen ze,
voor ze op weg zullen gaan de opdracht
dat vertrek als een nieuwe fase te gaan vieren,
hoewel hun hoofd er eigenlijk niet naar staat.
Een opdracht tot vieren van de bevrijding
die ook zal gelden voor alle latere generaties.
————–
Wat heb ik mij verheugd met jullie het Paasmaal te vieren
zegt Jesus van Nazareth later tot zijn vrienden.

Hij was ze voorgegaan op de weg naar een nieuwe wereld.
Helemaal volgens de oude Wet van Mozes:
waar niet het recht van de sterkste alleen zou gelden,
waar gedeeld zou worden,
waar ruimte zou zijn voor de vreemdeling
en aandacht voor de vervolgden.
Kortom: alles omgekeerd.

Enthousiast waren zijn vrienden Hem gevolgd …
behalve die ene dan die wegsloop in de nacht.

Het werd hen in de hof van olijven ook te machtig.

Eenzaam en alleen ging Jesus zijn weg.
Met ver op de achtergrond,
bijna onzichtbaar -ook voor Hem-
als medestander:
Zijn Vader, de God van Abraham,
Isaak en Jakob
die Hem door de dood heen hielp.

Daarvan zullen de vrouwen
de eerste getuigen zijn:
het zijn deze vrouwen
die het ambt van de apostelen gaan redden.

Ze waren wel bedroefd maar
zijn niet weggelopen:
ze bleven volharden in hun hoop
en komen dapper op het graf af.

Er waren soldaten gesignaleerd in de buurt van het graf
– dat schrikte hen niet af –
en er was een reusachtig steen
als een groot wiel gewenteld voor het graf:
– dat schrikte hen niet af –
ze vragen het zich wel af:
wie zal die steen weghalen.

Geen antwoord nog.
Wel dit:
en de zon ging op‘ vertelt Marcus fijntjes:
een ander rond wiel
het wiel van de hoop.

En dan gaat het verhaal verder.
De bezorgdheid van de kloeke vrouwen
over het weghalen van de ronde steen
was overbodig.

De vrouwen die niet weggevlucht waren mochten ervaren:
de blokkade was opgeruimd:
de steen was gewoon weg!
Er is ook iemand die hen toespreekt.
Waar hij vandaan kwam? Dat doet er niet toe:
hij is er en hij zegt:
‘schrik niet,
je zoekt Jesus van Nazareth
Hij is niet hier,
kijk dit is de plaats waar Hij werd neergelegd.
Ga het maar gauw zeggen tegen zijn vrienden:
Hij gaat je voor naar Galilea,
daar zul je hem zien, zoals Hij jullie gezegd heeft.”

Deze woorden zijn de vrouwen te machtig:
ze rennen van het graf weg
en het evangelie besluit:
van schrik vergeten ze er iemand iets van te vertellen.
Gelukkig is het daarbij niet gebleven:
ze zijn het toch wel gaan vertellen.

Als het bij die ontsteltenis gebleven was
zou het verhaal van Jesus zijn doodgelopen
en had niemand meer iets van gehoord.

Maar we hebben uit dit verslag van Marcus wel begrepen
dat het ook toen niet zo vanzelfsprekend was
dat het verhaal van God met de mensen doorging.

Dat was het niet in Marcus’ tijd en dat is het nog niet.

De kerkgemeenschap waar Marcus dit verhaal zo voor schreef
was een bedreigde kerk die samenkwam in de catacomben van Rome,
angstig wachtend op een inval van de soldaten van de keizer
die nog steeds macht had op aarde.

Marcus heeft voor die mensen in nood een wonderlijke boodschap:
de soldaten winnen niet
maar de weerlozen zullen overwinnen
net zoals Hij dat deed: Jesus onze Heer.

Maar deze Jesus,
de echte Verlosser van de mensheid is geen held,
geen glanzende persoonlijkheid.

Hij komt niet binnen in een allen overrompelende macht en majesteit
maar Hij kwam en komt als vriend van de onzekeren en angstigen,
als een weerloze solidaire vriend van mensen die lijden moeten
een vriend die meeleed, pijn had en mee-stierf.

Een heiden zette toen aan het kruis, dit Credo in:
deze was een zoon van God.

Deze mens, deze weerloze is in zijn weerloosheid
deze vriend van mensen die lijden moeten
van de onzekeren en angstigen van alle eeuwen.

Hij is niet de Heer van mensen die voldaan en zeker zijn,
de mensen die niet geraakt worden door leed en mislukking

Hij is de Heer van de mensen die treuren kunnen
zij zijn werkelijk degenen die Gods troost zullen zien.

De mensen jong of oud,
getroffen door een bijna tastbaar gevoel van eenzaamheid of hopeloosheid
krijgen te horen:
Je kunt uit je dal opkrabbelen
en het weer als een vreugde ervaren dat je er nog bent.

De voorganger van dit nieuwe mensenvolk
had zich betere vrienden kunnen wensen.
Hij wist natuurlijk hoe zwak de schouders waren en zijn
die de last van hun levensopdracht moeten dragen..
maar het is met deze kern van onzekere, angstige mensen
dat Hij een nieuw begin gemaakt heeft.

Over enkele weken zult u in het evangelie
van één van de zondagen van Pasen kunnen horen
dat Hij toch vertrouwen in ons heeft.
Johannes citeert die eigenaardige uitspraak van Jesus:
mijn werken zullen jullie doen
ja, grotere dingen dan ik zullen jullie doen.

En met deze hoopvolle woorden eindig ik deze paaspreek.
De Heer heeft vertrouwen in ons:
aan ons nu de opdracht dat vertrouwen waar te maken.

Hein Jan van Ogtrop, pastoor