• Leidsevaart 146
  • 023 - 532 30 77
  • info@rkbavo.nl
In Preken

Tweede Pinksterdag: Een nieuw begin

[print]

Pinksteren

Schriftlezingen:

  • Handelingen 19, 1-6; Hebben jullie de Geest al?

  • Johannes 14, 15-17; De Vader zal jullie een helper geven

De komst van Jesus Messias is geen einde.
Als het goed is, is zijn komst het begin van een nieuwe fase
in de menselijke geschiedenis.
Zijn heengaan zal het begin zijn van de geschiedenis
van zijn volgelingen, die als messiaanse mensen zullen leven.
Ze doen dat niet uit eigen kracht maar
dankzij de vernieuwende kracht die hun Heer gaf,
de kracht van de heilige Geest.
Die beweging van Godswege zal voortgang vinden
en dankzij Jesus is de geschiedenis van het Koninkrijk van God
in een nieuwe fase terechtgekomen.

Vandaag wordt in het evangelie over de ´helper´ gesproken.
In het Grieks staat er ´paraklètos´.
Het woord betekent zoiets als ´vertaler, tolk´
maar ook wel ´bemiddelaar, woordvoerder´.
Zo´n bemiddelaar zal de leerlingen gezonden worden.

Geen helper of trooster in de gemakkelijke zin van het woord.
Meer een ´wekker´ een bemiddelaar die ons duidelijk maakt
wat de wil van de Vader is. Hij maakt ons wakker.
Hij maakt ons attent op wat er gehoord moet worden en gedaan.
´Als jullie Mij liefhebben, bewaart dan mijn woorden´ (vers 15).
Deze woorden komen uit Jesus’ afscheidswoorden
en begint onze evangelietekst en zijn speciaal gericht tot Filippus:
is er nog een Filip in de kerk?

De messiaanse gemeenschap zal het een zorg zijn
-maar niet in de sceptische zin van het woord maar echt-
ze zullen er –anders gezegd- echt voor zorgen
de woorden van de Messias te bewaren door ze te doen.

De geschiedenis van de Messias zal in zijn leerlingen verder gaan.
Ze zullen zelfs grotere dingen doen dan Hij (vers 12)
en daarmee de geschiedenis verder tillen

Het is als met het verbond aan de Sinaï:
´We zullen de woorden bewaren door ze te te doen.’

In een commentaar zegt Rabbi Jehoshuah over een schriftgeleerde van zijn dagen:
´Heil zij u, Abraham onze Vader,
dat Rabbi Eleazar ben Azarja uit uw lendenen is voortgekomen!
De mensen die leven mogen in zijn levenstijd,
zijn niet als wezen achtergelaten.´

Dat zegt Jesus dat ook even verderop in dit evangelie.
‘Ik zal jullie niet als wezen achterlaten zal.
Altijd zullen er weer mensen zijn
die zijn woorden vertalen in woord en daad.
De geschiedenis van God moet doorgaan
en kan dat ook als er mensen mee behept raken.

De eerste lezing uit het boek van de Handelingen
is een kostelijk voorbeeld van de voortgang
van de messiaanse geschiedenis.
Paulus komt op bezoek in Turkije
waar hij mensen tegenkomt die al christen zouden zijn.
Hij is daar blij mee maar stelt wel de kritische vraag:
‘hebben jullie de Heilige Geest al ontvangen?’
En dan blijkt iets raars:
‘We weten niet eens dat die bestaat.’

Paulus legt hun de handen op en ze worden er vol van.

Wij zullen ook verder gaan.

Ik eindig met een bewerking van het Joodse Kaddish gebed
dat gebeden wordt als er iemand gestorven is.
Het doet erg aan ons ‘Onze Vader’ denken.
Men bidt niet alleen voor zijn of haar eeuwige rust
maar om de voortgang van de goede geschiedenis van God met de mensen:
om de komst van vrede en liefde in onze eigen levensdagen.

‘Moge Zijn grote naam in zijne grootheid en heiligheid
erkend worden in de wereld,
in Hem die eens in de toekomst zich zal vernieuwen
waarin Hij de doden zal doen herleven
en hen zal doen herrijzen tot het eeuwige leven
en waarin Hij zijn stad van vrede zal herbouwen
en Zijn tempel daarin voltooien;
de dienst aan de verkeerde goden zal uitroeien
en de dienst aan de echte koning van Hemel en aarde zal terugbrengen.
Moge dan de Heilige, geloofd zij Hij,
regeren in Zijne koninklijke heerlijkheid,
tijdens uw leven en in uwe dagen
en tijdens het leven van heel het huis Israëls,
spoedig, in nabije tijd; zegt: Amen!
Zijn grote naam worde gezegend immer en in alle eeuwigheid!
Voor Israël en voor de geleerden
en voor hunne leerlingen en de leerlingen hunner leerlingen,
alsook voor allen, die zich met de heilige Leer bezighouden,
hetzij in deze plaats of op andere plaatsen,
– voor hen (en voor U) moge beschikt worden veel vrede,
gunst en genade en barmhartigheid
en lang leven, en verlossing.
Dat geve ons onze Vader, die in den hemel is!
Zeg dan allemaal AMEN: ik doe mee!
En vanuit de hemel kome dan Zijn grote vrede
leven en licht, toekomst troost over ons allemaal!

En ten overvloede volgt nog ons eigen pinkstergebed:

Kom Heilige Geest,
der armen troost, daal neer,
kom en schenk uw gaven Heer,
kom wees in de harten licht.

Kom, o trooster Heilige Geest,
zachtheid die de ziel geneest,
kom verkwikking zoet en mild.
Kom, o vrede in de strijd
lafenis voor ’t hart dat lijdt,
rust die alle onrust stilt.

Kom o Heilige Geest en
was wat vuil is en onrein
overstroom ons dor domein,
heel de ziel die is gewond.
Maak weer zacht wat is verstard,
koester het verkilde hart,
leid wie zelf de weg niet vond.

Hein Jan van Ogtrop, pastoor