| Orgelconcerten |
|
|
De 37ste serie zaterdagmiddagconcerten in de Kathedrale Basiliek Sint Bavo te Haarlem is dit jaar van 17 april – 25 september 2010 iedere zaterdag – toegang vrij every saturday - free entrance jeden Samstag - freier Zutritt tous les samedis - entrée libre 15.00 uur In de 37ste serie Zaterdagmiddagconcerten krijgen twee componisten bijzondere aandacht: - Robert Schumann die 200 jaar geleden werd geboren - Camille Saint-Saëns die 175 jaar geleden werd geboren. Schumann schreef een aantal werken die zowel voor orgel als voor een piano met een pedaalklavier bestemd zijn. Daarvan behoren de zes Fuga’s over B-A-C-H, op. 60 tot de hoogtepunten van de literatuur voor orgel. Saint-Saëns was lange tijd organist van de Madeleine in Parijs en gaf veel concerten. Hij trad ook op in de oude Bavo in Haarlem. Van hem klinken niet alleen werken voor orgel, maar op 11 september ook een bewerking van het bekende Carnaval des animaux voor orgel met declamatie van gedichten over dieren door Paul Rooyackers. We besteden trouwens bijzondere aandacht aan transcripties voor orgel onder het motto: Bewerkingen, ongehoord?..... Nog niet zo lang geleden werden bewerkingen voor orgel verguisd, terwijl vanaf de uitvinding van dit instrument er steeds bewerkingen op zijn gespeeld. Niet voor niets dragen veel orgelregisters de naam van een muziekinstrument. Het orgel heeft altijd min of meer de rol vervuld van vervanger van het orkest uit zijn tijd: in de Renaissance van het consort, in de barok van het barokensemble (zoals in de bewerkingen die Bach voor orgel schreef van zijn eigen composities en van werken van tijdgenoten) en in de 19de eeuw, aanvankelijk in Engeland, maar later ook in Frankrijk, van het symfonieorkest: l’orgue symphonique. In ons land geniet nog altijd Piet van Egmond faam als virtuoos vertolker van dit repertoire. Een herontdekking van de 19de-eeuwse, voor orgel bewerkte muziek is op zijn plaats. Bewerkingen kunnen we ook anders opvatten. Het orgel is veel gebruikt voor de variatietechniek, waarbij bekende geestelijke, maar ook profane liederen in allerlei gedaanten werden bewerkt voor het instrument. Ook daarvan zult u in de serie diverse voorbeelden kunnen beluisteren. Tot slot hebben we dit jaar enkele organisten van kloosterkerken uitgenodigd. Kloosters zijn van oudsher centra van een rijke kerkelijke muziekcultuur. Wat het orgel betreft spreken nog altijd de fantasierijke fronten van de Zuid Duitse barokorgels tot de verbeelding. Door hun intensieve dagelijkse omgang met hun instrument beschikken sommige kloosterorganisten over grote technische en artistieke vaardigheden die zij zelden buiten hun klooster laten horen. We prijzen ons gelukkig drie van hen bereid te hebben gevonden om zich dit jaar in de serie Zaterdagmiddagconcerten te laten beluisteren. Theo Flury, uit het Benedictijnerklooster in het Zwitserse Einsiedeln (28 augustus), Dominikus Trautner uit Münsterschwarzach in Zuid-Duitsland (26 juni) en Andreas Warler uit Steinfeld in de Eifel (4 september). Met een kleine knipoog naar het begrip 'kloosterkerk' is ook Jan Hage uitgenodigd (8 mei). Hij is organist van de protestantse Kloosterkerk in Den Haag die deze naam dankt aan het feit dat het gebouw vóór de Reformatie de kerk van het voormalige Dominicanerklooster was. Vermeldenswaard is ook dat tijdens drie concerten de historische Steinway-vleugel, die de kathedraal sinds enige jaren rijk is, tot klinken wordt gebracht met bespelingen door Jaap Stork (15 mei), de Belgische Thérèse Malengreau (22 mei) die samen met Ton van Eck werken voor orgel en piano speelt, en de Russische, in Duitsland woonachtige Margarita Schablovskaya (21 augustus) die ook het Willibrordusorgel zal bespelen. Internationale Orgelzomer Ook dit jaar staat de Internationale Orgelzomer als een soort festival centraal in de serie. Deze loopt van 26 juni t/m 18 september. Na het openingsconcert door Dominikus Trautner, treedt een groot aantal vooraanstaande binnen- en buitenlandse organisten op. Ook in 2010 kent de serie Zaterdagmiddagconcerten een bijzondere, afwisselende en avontuurlijke programmering. Een belangrijk deel van het repertoire bestaat uit in ons land weinig of nog niet eerder gespeelde werken die op het unieke Willibrordusorgel, vanwege zijn bijzondere klank, optimaal tot hun recht komen. |
Maar het belangrijkste is toch wel dat de kathedraal het huis is van een gemeenschap van mensen: de St. Bavo-parochie. Zonder al de mensen die zich daar mee verbonden weten, daar samenkomen en ook veel werk verzetten zou het bovenstaande niet eens allemaal in de kathedraal kunnen!
