| Hoor Israël |
|
| Geschreven door Pastoor H.J. van Ogtrop | |
| zaterdag, 4 november 2006 | |
31e zondag door het jaarSchriftlezingen: Deuteronomium 6,2-6, Marcus 12, 28-34
Deze week waren we met velen samen in de laatste dagen voor zijn dood, geeft Jesus antwoord aan een schriftge¬leerde die hem vroeg: 'wat is het al¬lerbelangrijkste gebod.' Het is de laatste vraag die Hem gesteld wordt voor de grote confrontatie in Jeruzalem met zijn tegenstanders voor Hij gearresteerd en ter dood veroordeeld wordt. Matteüs en Lucas vertellen deze vraagstelling ook en vermelden, net als Marcus Jesus' antwoord: 'je zult God liefhebben met heel je hart, met heel je verstand en met al je krachten' en (het tweede daaraan gelijk:) 'je zult je naaste liefhebben als jezelf. Deze twee geboden worden door Jesus zo aan elkaar vastgekoppeld dat ze één zijn. Vele uitleggen van dit evangelie stoppen hier: fijn dat Jesus de geboden koppelt want God liefhebben is zo lastig en als we nou maar lief zijn voor elkaar voortdurend als trouwe verkenners uit vroeger dagen als maar goede daden doen zijn we klaar. Maar zo simpel is het niet. Er dient iets anders aan vooraf te gaan anders slaan onze goede daden nergens op en lijken we op de verkenners die oude dames naar de overkant van de straat brengen die er helemaal niet moeten wezen. Voorafgaande aan de twee geboden die een zijn citeert Jesus het grondwoord van het jodendom: 'HOOR ISRAËL.' 'Hoor Israël, de Heer uw God is één.' Het is een zin die op ons chris¬tenen niet zo'n indruk maakt. We beschouwen dat 'hoor Israël' als een niet noodzakelijke beginfrase En dat terwijl iedere jood die dit hoort 'Hoor Israël, de Heer uw God is één.' er tot tranen toe door ontroerd wordt. In de synagoge bij de RAI in Amsterdam maakte ik dat mee, bij de jubileumviering van die gemeenschap. Iedereen gaat staan, zo gauw die woorden klinken en iedereen zegt de woorden mee omdat hij daa¬rin zijn diepste geloofsemoties be¬lij¬dt. 'Hoor Israel, de Heer jouw God is één! ' Hoor Israel; God houdt van je en heeft je nodig. HOOR Israël; luister mensenkind naar wat de anderen, al of niet met een hoofdletter tot jou zeggen willen. Luister naar het verhaal van de God van Abraham, Isaak en Jakob, luister naar het verhaal van de God die liefde is HOOR ISRAËL... het staat aan de deurposten van alle joodse huizen geschreven op de Mezoezah, het kleine tekstrolletje dan aan de deurpost zit en wat je iedere keer als je je huis binnengaat even aanraakt om je er aan te laten herinneren dat God gehoord wil worden en dat jouw rol als mens vooral luisteraar is. We krijgen zoveel te zien tegenwoordig en te horen zodat we niets meer kunnen zien en horen... we worden ziende blind en horende doof. De grondwet van ons geloof is niet zet je radio of je TV aan of een muziekje in de auto maar luister luister naar het verhaal van God met de mensen. En dat is er nog een tweede deel van de zin: God is één! Wij beluisteren dat als een theologische stelling: God is niet twee of vijf maar één. Maar dat is er niet mee bedoeld. Om te begrijpen wat 'GOD IS EEN' betekent moeten wij bij een verliefde jongen bijvoorbeeld in de leer gaan: 'mijn meisje... daar is er maar EEN van; ze is uniek! Zoiets bedoelt de jood ook: 'Hij- die God van ons- daar is er maar één van: Hij is UNIEK !! '. Hij is uniek omdat Hij om de mensen geeft omdat Hij onze tranen ziet omdat Hij ons huilen hoort en Zijn kleine mensen liefheeft, bevrijdt en troost -en dat hadden we de afgelopen week dus nodig-. De wet van Mozes zegt ver¬der (en Jesus doet niet anders dan de consequentie van het voorgaan¬de noe¬men) : 'Je zult (omdat Hij zo uniek is) Hem waarderen zoals Hij is (zoiets betekent van Hem houden) en omdat Hij zoveel van jou houdt je naaste gaan beminnen zoals jezelf door Hem bemind wordt.' Wat zijn wij gezegend dat we het hier mogen horen, iedere week. Luister naar God en luister naar je naaste. Luister naar wat hij of zij je werkelijk zeggen wil, luister naar zijn roep om hulp luister naar zijn vraag om aandacht luister naar de mens die wil dat jij met hem meeleeft, meelacht, meehuilt en ga dan met hem of haar verder: beantwoord zijn of haar diepste verlangens. Zoals God er voor jou is: wees er voor je naaste die niet zonder jou kan. Jesus zelf leefde dat gebod voor: hoorde naar de Vader. Hij heeft omdat Hij goed gehoord had naar de opdrachten die Zijn Vader hem gegeven had ook alles wel gedaan: Hij gaf aan blinden het gezicht, de nacht heeft Hij verdreven gaf doden weer het leven waar Hij voorbijging werd het licht. Als het gesprek dat wij vandaag hoorden plaats gevonden heeft gaat Jesus op naar Jeruzalem om ons de liefde tot het uiterste toe voor te leven. De kleinen, de kinderen, de weerlozen de gekwetsten zullen hem als partijganger herkennen: Hij zal in de gevangenis komen met de veroordeelden, hij zal gegeseld worden met allen die geslagen worden: Daar in Jeruzalem zullen de woorden van het "hoor Israël" aan Hem op hun kracht worden beproefd. De Schriftgeleer¬de die met Jesus gepraat had had het geheim van deze mens, deze zoon van God goed begre¬pen: 'je bent niet ver af van het koninkrijk Gods' zegt Jesus tot hem. ' Ook voor ons geldt: als we weten willen waar het op aan komt zijn we niet ver van het Koninkrijk Gods. Het is in onze handen; of Gods toekomst doorbreekt of niet: het is aan ons de woorden van God te doen. AMEN. |
