| Ruimte voor de Messias |
|
| Geschreven door Pastoor H.J. van Ogtrop | |
| zondag, 23 december 2007 | |
4e zondag AdventSchriftlezingen: Jes.7,10-14, Mt.1, 1-24I. 'Dit is de blijde boodschap van Jesus Christus’ zo begint Matteüs zijn evangelie en dan komt hij met met een hele rits namen. We lazen ze laatst in de mis door de week en ik voegde ze vandaag even voor de lezing van vandaag er aan toe omdat ik zo gek ben van namen. U toch ook? Die van uw partner, uw vrienden, uw kinderen of kleinkinderen? Maar wat wordt ons verfteld in deze namenopsomming. ‘Abraham verwekte Isaak, Isaak verwekte Jacok om te beginnen Jakob verwekte Juda en zijn broers. En zo gaat het maar door. Soms worden er vrouwen even bij ge¬noemd, merkwaardig genoeg allemaal vrouwen die een beetje bijzonder waren: Tamar, Rachab, Ruth, - opvallend dat twee van de drie vrouwen geen joodse vrouwen waren maar buitenlandse vrouwen, wij zouden zeggen gastarbeidsvrouwen Geen angst dus voor buitenlanders! Wie weet hoe wij over 50 jaar bijvoorbeeld - met verbazing terugkijkend naar de onrust in 2007- hun inbreng in onze cultuur dankbaar zullen weten te waarderen. De hele geschiedenis passeert de revue; het volk gaat Egypte in, en Egypte weer uit, David komen we tegen en Salomo, de koning van de vrede, maar ook ellendelingen: Achab, Manasse, Amon De geschiedenis van Gods volk gaat verder. het volk gaat de ballingschap in en ook weer uit. Daarna gaat alles weer door alsof er niet gebeurd is. We horen namen, heel veel namen. Allemaal namen van mannen Mannen die zoals u weet de geschiedenis maken allemaal namen van mannen die de politiek maken en de macht in handen hebben... allemaal verwekken ze rustig door, 42 genera¬ties lang, de mannelijke potentie werkt goed… tot er opeens een kink in de kabel komt aan het einde van de geslachtslijst van Jesus: Eliud verwekte Eleazar, Eleazer verwekte Mathan, Matan verwekte Jakob, Jakob verwekte Jozef -en dan stokt het- die de man was van Maria! Het is niet 'vader en zoon en dat gaat maar door' want de geboorte van Jesus de Messias wordt door Matteüs voorge¬steld als een totaal nieuwe gebeurte¬nis: zie, ik maak alles nieuw! Geldt dat niet voor de geboorte van ieder kind, een kind niet zomaar een product van de ouders maar een vrij mens, een gave Gods! De geboorte van deze mens is een totaal nieuwe gebeurtenis, alles wordt anders: God is hier bezig. Vandaar dat Jozef even opzij moet gaan staan en als verwekker niet genoemd wordt. Want: deze nieuwe mens, Gods eigenste zoon wordt 'niet uit de wil van het vlees, of uit de wil van de man maar uit God geboren!' Jozef is in het evangelie van vandaag uitgeschakeld. Niet om hem als man te beledigen maar om aan te geven dat de gewone gang van zaken in onze geschiedenis, zo van 'alles gaat zoals het gaat' doorbroken moet worden. De hele macho-wereld wordt opzij geschoven er moet ruimte komen voor God en voor zijn koninkrijk. In de mens die nu geboren zal worden zal een nieuwe werkelijkheid zichtbaar worden. Niet op de eerste plaats: mannelijke fierheid en macht maar de solidariteit van God met de mensen, die partij kiest voor de kleinen. En Jozef zal die mens mogen benoemen: Jesus: God redt! II. De profeet Jesaja , naar wie we zo graag luisteren in de advent, sprak in een tijd toen het slecht ging met Israël: halverwege de lijst zal ik maar zeggen. Davids nakomelingen die we in de opsomming hoorden noemen wilden niet deugen. Sommigen waren eigenwijs en autoritair anderen moesten het hoofd boven water zien te houden in donkere tijden. Eén van die nakomelingen was Achaz die ook genoemd wordt in die lijst van Matteüs die aan het evangelie van vandaag voorafging. Achaz was koning toen het rijk van David in tweeën was gesple¬ten, de bezetting door de koning van Babel stond voor de deur, het einde van de geschiedenis van God leek nabij.. er was geen redden meer aan. En dan komt Jesaja bij hem op bezoek en vertelt over een jonge vrouw, die een kind zal krijgen en over haar zoon die geboren zal worden de zoon met de wonderlijke naam Emmanuël. In tijden van wanhoop biedt God zijn troost: Hij wil Emmanuël zijn, een God met ons. III. Later zullen we die naam weer horen noemen, in de dagen van keizer Augustus en koning Herodes. Een tijd van wanhoop, zoals zo vaak, maar ook een tijd van verwachting. Als de kink in de kabel is gekomen en de mannelijke verwekkingsdrang even opzij gezet is horen we de bode van God zeggen: 'Je zult Hem Jesus noemen', GOD HELPT. De bode van God, die tegen Jozef spreekt herinnert aan de oude woorden van Jesaja en kondigt de geboorte van Jesus aan als de vervulling van de oude belofte: 'zie de maagd zal een zoon ter wereld brengen en je zult hem noemen: Immanuel: GOD IS MET ONS. Na het genoemd hebben van deze namen: GOD HELPT -Jesus' en GOD IS MET JULLIE Immanuel, kan de engel weg gaan en Jozef alleen achterlaten. Jozef zal als het kind geboren is keurig doen wat de engel gezegd heeft. En dat is dan alles wat Matteüs ons over de geboorten van Jesus vertelt, Misschien vertelt Matteüs ons met opzet niets over het geboortemoment zelf van het kind. Hij wil ons leren dat het eigenlijk helemaal niet om een geboorte toen en toen gaat maar om de openheid die mensen toen en moesten en zullen moeten kunnen bieden voor de geboorte hier en nu, in ons eigen leven van de Messias. IV. De aanslagen blijven elkaar opvolgen in Irak, problemen in Nederland over van alles en nog wat een moeizame conferentie over het klimaat op Bali. Zit er nog enige vooruitgang in onze geschiedenis? Een Jeruzalemse theoloog zei eens: ja er is vooruitgang. Niet direct merkbaar. Als je lekkage hebt van je riool moet je om alles goed te repareren wel even in de rommel en de stank zitten om alles goed te krijgen. Daarom is er nodig dat wij tot een goede analyse komen van de problemen in onze tijd voor de goede reparaties kunnen worden verricht is er bezinning nodig en inkeer. Kerstmis betekent vaak drukte en geren vandaag even rust -u gaat toch geen boodschappen doen zondagmiddag?- om voor te bereiden op de grote dingen die komen gaan; Eén ding is duidelijk: alleen bouwen op de KRACHT van de mens is geen oplossing zo komen we er niet: het komt op OPENHEIND aan van ons hart op een andere manier van mens zijn zoals Hij ons dat voorleefde vriendelijk, open, kwetsbaar ruimte biedend voor God en Zijn plannen open voor de komst van Immanuel en Zijn nieuwe rijk liefst nu al, in onze dagen hier en nu. Gebed van de 4e zondag Advent: Wek op uw macht o Heer en kom: breng Uw verlossing dichterbij. Wij kunnen niet leven als U niet naar ons omziet en ons de ware trooster zendt: Emmanuël die leeft in de eeuwen der eeuwen. AMEN. |
