• Leidsevaart 146
  • 023 - 532 30 77
  • info@rkbavo.nl
Viering

All posts by Maarten Kools

Televisie mis vanuit de Haarlemse Kathedraal

Viering

Celebrant

Op de eerste zondag van de veertigdagentijd, 10 maart a.s., zal de eucharistieviering rechtstreeks worden uitgezonden vanuit de Kathedrale Basiliek van St. Bavo in Haarlem. De viering begint om 10.30 uur. Bisschop-coadjutor Mgr. dr. Jan Hendriks zal in deze viering de celebrant zijn. De viering wordt voorafgegaan door het geloofsgesprek met Mgr. Hendriks om 10.15 uur.

Muziek

Het Kathedrale Koor zal de viering muzikaal begeleiden met onder andere delen uit Missa O quam gloriosum van T. de Victoria en motetten van Lotti en Howels .

Het Kathedrale Koor staat onder leiding van Magistra Cantus Sanne Nieuwenhuijsen, met aan het orgel de Titulair organist van de Kathedraal, Ton van Eck.

Uitzending gemist NPO

Het is prachtig deze viering ‘live’ mee te maken in de Haarlemse Kathedraal als begin van een hopelijk gezegende veertigdagentijd. En de viering is altijd later terug te zien op ‘uitzending gemist.

Parochieblad maart – mei 2019

Parochieblad jaargang 1 nr. 2Parochieblad maart – mei 2019

De 2e editie van het parochieblad is uit!

De nieuwe editie kunt u hier lezen.

Met onder andere:

  • Een verslag van de Wereldjongerendagen
  • De onderlinge samenhang van de negen lezingen tijdens de Paaswake
  • Nieuws uit de verschillende parochies

Het parochieblad wordt in het PDF formaat aangeboden. U kunt hier een programma downloaden en installeren om het te lezen.

Aangepaste tijd H. Mis op zondag 10 maart

VieringIn verband met de televisieuitzending zal de Heilige Mis van 10 maart a.s. om 10:30 uur beginnen.

Uitnodiging Potluck diner

Familie Potluck diner(2)Zondagavond 10 maart, vanaf 18 uur, willen wij jullie uitnodigen! Een groep Amerikaanse jongeren op bezoek in Nederland, deelt hun enthousiasme, passie en creativiteit met ons! Daarom komen we samen rond een mooie Amerikaanse traditie: een Potluck Diner! Iedereen neemt een klein gerecht mee. Het maakt niet uit welk soort gerecht, uiteindelijk is er altijd genoeg voor iedereen. U bent als familie van harte welkom en er is programma voor alle generaties. We eten samen met tussendoor creatieve en inhoudelijke inbreng van onze Amerikaanse gasten. Tot dan!

Meer info via Kapelaan Johannes kapelaanjohannes@gmail.com

Mededeling zaterdagavondvieringen

Sacramentskapel

Met ingang van zaterdag 23 februari a.s. zullen de zaterdagavondvieringen voortaan in de Sacramentskapel plaatsvinden. Dat betekent ook dat u de hoofdingang aan het Bisschop Bottemanneplein kunt gebruiken om de kerk te betreden.

23 december: Jij Bethlehem…

[print]

4e Zondag Advent

Schriftlezingen:

  • Mi. 5,1-4a

  • Heb. 10,5-10

  • Luc. 1,39-45

Er spelen nog al wat dingen deze maand:
Brexit al of niet, Franse Hesjes, Trump en Mexico.
Heel eigenaardig dat mensen die nieuwsitems soms leuk vinden.
Vanuit een slecht journalistiek gevoel houden
we allemaal een beetje van sensatie.
Maar de hamvraag blijft: ‘Waar gaat dit naar toe?
‘wat zal er gaan gebeuren?’
Het antwoord is dan vaak:
‘dat weet ik niet, ik ben geen profeet’
dat betekent zoiets als: ‘ik kan niet in de toekomst kijken.’
Kunnen profeten dat dan wel?
Profeten komen voor in de bijbel.
Wat doen die dan? De toekomst voorspellen
zoals Nostradamus of een helderziende?
Neen, niets van dat alles,
ze voorspellen niet maar
ze waarschuwen en geven mensen hoop: die twee dingen,

‘Ja maar die profeet van vandaag, Micha dan,
die voorspelt toch maar mooi
dat Jesus in Bethlehem zal geboren worden:
JIJ BETHLEHEM, JIJ ZEKER NIET DE MINSTE
VAN DE STEDEN VAN JUDA
WANT UIT JOUW MIDDEN
ZAL EEN LEIDER GEBOREN WORDEN’.

Dat lijkt zo maar het is niet waar.
Had Micha dan geen gelijk?
Zeker hij had gelijk maar zijn tekst is geen voorspeltekst
maar heeft een diepere zin.
Micha leefde in de zorgelijkste tijd
die Israël ooit gekend had.
De tijd van David en Salomo was al lang voorbij,
er waren koningen die van God noch gebod wilden weten
maar die wel er prat op gingen
dat ze van koning David afstamden en zijn troon bezetten.
Met trots hielden zij hun hofhouding in Jeruzalem
en gaven veel geld uit aan hun harem en aan hun paleizen.
De profeet Micha ziet dat het zo de verkeerde kant opgaat.
Hij ziet hoe Juda innerlijk verzwakt is,
de regering corrupt is en hoe niemand zich nog iets aantrekt
van Gods geboden en van zijn naaste.
In die dagen kondigt Micha
de komende ballingschap van Gods volk aan.
Niet omdat hij in de toekomst kan kijken
maar omdat hij ziet dat het zo niet langer door kàn gaan.

Maar hij ziet niet alleen ellende.
Hij ziet meer. Hij ziet
dat er altijd de mogelijkheid is van een nieuw begin.
En dan komt zijn visioen
over het kleine herdersdorp Bethlehem.
Het is in zijn tijd een totaal vergeten
en verlaten oord geworden
waar alleen nog maar wat herders rondscharrelen.

Maar de profeet zegt:
‘wil het nog wat worden met Jeruzalem
dan zal er een nieuw begin gemaakt worden,
zoals toen in Bethlehem.
Daar werd de kleine David,
de herdersjongen door de profeet Samuël
uitverkoren om herder te gaan zijn over zijn volk.

Een koning die liederen maakte:
‘MIJN HERDER IS DE HEER,
HET ZAL MIJ NOOIT AAN IETS ONTBREKEN’

Zo’n koning, in de stijl van David, zou in staat zijn
op te komen voor zijn mensen.
Een koning die God eerbiedigde en de mensen wilde dienen
zou het volk weer tot zegen kunnen zijn:
een koning van de kleinen -zoals David dat was,-
kan redding bieden.

II. Enkele honderden jaren later leefde Maria,
Mirjam heette ze echt, Mirjam van Nazareth.

Ze droeg de naam van het zusje van Mozes.
Die had haar broertje gered
door hem in het riet te verstoppen in een biezen mandje
en ze had dapper haar broer gesteund
toen hij de joden aanvoerde weg uit het slavenland Egypte.
Ze had gezongen met alle joodse vrouwen
uit dankbaarheid aan de overkant van de zee.

Mirjam was de profetes van de bevrijding,
de zangeres van een nieuwe toekomst.

Dat zal Mirjam van Nazareth,
(die wij met haar Griekse naam Maria aanduiden), ook zijn.
Met Mirjam zal een nieuw toekomst beginnen zegt de evangelist Lucas.

Het lijkt er voor de oppervlakkige waarnemer op
dat alles bij het oude zal blijven.
Maar een andere geschiedenis,
waar de profeet Micha ook van droomde, staat op doorbreken:
Gods Koninkrijk, een toekomst die alle verwachtingen te boven gaat
komt naderbij. Een boodschap die wij kunnen gebruiken!

De bode -de engel van God- had het gezegd:
‘JE NICHT ELISABETH HEEFT IN HAAR OUDERDOM
EEN ZOON ONTVANGEN, EN,
OFSCHOON ZIJ ONVRUCHTBAAR HEETTE
IS ZIJ NU IN HAAR ZESDE MAAND;
WANT VOOR GOD IS NIETS ONMOGELIJK!

Beloften van God zijn nooit voor niets gesproken,
de kracht van de heilige Geest die ooit boven de chaos zweefde
zal iedere keer opnieuw het aanschijn der aarde vernieuwen:
Gods woord keert nooit werkeloos terug.

Maria zal door de kracht van de Geest worden overschaduwd
en de droom van iedere joodse vrouw
zal aan haar in vervulling gaan:
zij zal de moeder van de Messias mogen worden.
Ze weet hoe wonderbaarlijk God met Israël wil omgaan
en zegt in dankbare verwachting, namens haar volk:
‘ZIE DE DIENSTMAAGD DES HEREN,
MIJ GESCHIEDE NAAR UW WOORD’.

Daarna gaat ze vlug naar Elisabeth
en zal met haar, -de vrouw die onvruchtbaar heette-
als eerste getuige zingen over Gods nieuwe toekomst
in haar Magnificat.
Mirjam van Nazareth zal,
bezield door de Geest van God, haar roeping trouw vervullen
want het Koninkrijk van God vraagt niet alleen om bejubeling.
maar vraagt om trouw en deelname.

En trouw moet blijken.
Uit Maria’s hele leven blijkt die trouw.
Ze zal, overschaduwd door de Geest,
niet alleen een kind baren maar
overschaduwd en geholpen door die zelfde Heilige Geest,
trouw zijn aan haar zoon tot aan het kruis.
Ze zal daarna, met alle leerlingen samen,
wachten tot de pinkstermorgen komt
en de kern van Gods afwachtende volk,
(de 12 apostelen), met haar, werkelijk overschaduwd gaat worden
door de Heilige Geest.

Terug naar het begin in Nazareth.
De engel had gezegd: ‘Wees gegroet Maria
vol van genade, de Heer is met U’.
Toen kon de engel van God rustig van haar heengaan
want een hechte relatie tussen hemel en aarde was tot stand gebracht.
De bevrijding van Israël -en via Israël van heel de mensheid-
kon gaan beginnen.

En in het huis van Zacharias…
Waarom wordt dat het huis van Zacharias genoemd?
Zeker weer omdat de mannen de baas zijn.
Neen, het gaat om zijn naam:
Zacharia betekent: GOD DENKT AAN ONS.
En in dat GOD DENKT AAN ONS-huis
gaat de geschiedenis verder:
twee vrouwen zijn bereid om met God mee te doen.

Elisabeth zingt Maria toe:
‘de Heer is met jou
en gezegend is de vrucht van je schoot.’
En Maria stemt in:
‘Magnificat, mijn ziel prijst groot de Heer
want Hij heeft grote dingen aan mij gedaan.’
Maar het mooiste is wel dat het kleine kind
in de schoot van Elisabeth ook meedoet,
het danst als het ware als het opspringt in haar schoot.

Maria, Elisabeth en de kleine Johannes
zijn blij omdat het woord van God zal gaan doorbreken.
Ze zijn blij omdat de groten der aarde
die zich breed maken ten koste van anderen
van hun tronen zullen worden gestoten.
Ze zingen over de armen die zullen worden verzadigd,
(dat gaat niet vanzelf, daar moeten de mensen bij helpen)
en ze zingen over de hulp die alle mensen van goede wil
zullen krijgen altijd weer:
‘Gods barmhartigheid reikt over alle generaties heen.’

We zijn ons aan het voorbereiden vandaag op het grote kerstfeest.
Hier is nog de rust om een beetje als Maria en Elisabeth
het heil te verwachten van omhoog.

Het grote feest buiten zal een feest zijn van
toeters en bellen, helaas geen sneeuw dit jaar.
Maar het echte feest zal plaatsvinden
hier, in de kerk en in de huizen van ons, gewone mensen toch.
Hier komen de echte engelen aan het woord
de boden van God. Die spreken duidelijk genoeg.
Ze zeggen:
‘God zal zijn woord gestand doen..
voor God is niets onmogelijk’.

En van ons wordt als reactie verwacht
het ‘mij geschiede naar Uw woord.’
Niet als een slaafse onderwerping aan wat God wil
maar als een bereidheid om voor Hem te kiezen
en voor Zijn mensen voor wie wij mogen leven.

GEBED:
Al kiezen de mensen voor het duister
al stoten zij elkaar het donker in
al is de wereld woest en leeg voor velen
doe over deze aarde God,
niet het scherm vallen van de nacht
maar roep ons in het levenslicht door Jozua Messias,
Uw zon en Uw Zoon onder de mensen voor de eeuwen der eeuwen.

Hein Jan van Ogtrop, pastor

16 december: Chanoukah en Kerstmis

[print]

3e Zondag Advent

Schriftlezingen:

  • Sef. 3,14-18a

  • Fil. 4,4-7

  • Luc. 3,10-18

Ik heb dit jaar al vele verlichte kerstbomen al gesignaleerd
volgens mij verschijnen ze veel eerder dan vroeger.
Denkend aan het groen en het licht
wil ik vandaag eens een oud feest belichten
waar veel elementen in te vinden zijn die aan kerstmis doen denken.
Ik denk aan het joodse Chanoukah-feest
dat zich deze weken voltrekt
en ook op de oude Groenmarkt in Haarlem
in de schaduw van onze oude Bavo gevierd gaat worden.
Bij het Chanoukah-feest hoort de Chanoukahkandelaar,
de kandelaar met de 7 of 8 armen. Ik zal dat straks uitleggen.
Die lichten zijn, net als onze kerstlichtjes,
een teken van hoop in donkere dagen.
Het Chanoukahfeest herinnert aan duistere tijden.
De geschiedenis speelt zich af zo’n 130 jaar voor kerstmis.
De Grieken hadden onder leiding van Alexander de Grote
bijna heel de bekende westerse wereld veroverd.

Ook Jeruzalem was ingenomen.
Een brutale landvoogd van Alexander, Antiochus Epifanes genaamd
had in de tempel van Jeruzalem een beeld laten zetten
van de Griekse oppergod Zeus,
een gruwel in de ogen van de Joden.
Toen kwam er een protest een opstand
onder leiding van Judas Maccabeus
en de tempel werd heroverd.
Het joodse Chanoukah-feest herinnert er aan
hoe die Griekse bezettende macht werd verdreven
en hoe midden in de winter, zo rond half december,
de tempel van Jeruzalem gereinigd werd
en opnieuw ingewijd.
Volgens het verhaal werd er toen een klein kruikje olie gevonden
om de 7-armige kandelaar die midden op het tempelplein stond
aan te steken.

Eén kruikje olie, normaal gesproken net genoeg
voor één dag licht. Maar,
zo vertelt de vrome overlevering,
de kandelaar bleef op die olie maar liefst acht dagen branden.
Als herinnering daaraan
branden de joden van Haarlem en Amsterdam en overal
vroeger en nu als teken van hoop door alle ellende heen,
de Chanoukahkandelaars met de acht lichten.

Zo’n 160 jaar later loopt er een vreemde man rond
ver van tempel. Zijn vader had daar gewerkt
(Zacharias) maar Johannes was naar de woestijn gevlucht.
Neen, niet om rust te vinden in de eenzaamheid
of zich te ‘versterven’ in de woestenij
maar om terug te kunnen gaan naar de oorsprong.
De woestijn is immers de plaats waar het volk Israël
zijn bruidstijd met de Eeuwige heeft gevierd,
de plaats waar het bevrijde volk van God
het brood uit de hemel kreeg.
Het Manna, het brood om niet te bezwijken naar het lichaam,
en de TIEN GEBODEN, het brood om van te leven in de Geest.

Johannes wil de mensen terugleiden naar die tijd
en opwekken tot trouw aan die tien geboden.
En er gebeuren dan wonderlijke dingen.
Geen wonderen in de gewone zin van het woord
maar dingen die eigenlijk veel belangrijker zijn.
Er komen mensen naar Johannes luisteren
en dat niet alleen, ze zijn onder de indruk
en gaan hun levensstijl veranderen
en is dat geen geweldig wonder?

En dan is er ook sprake van een wederopstanding
-net als in de tijden van het eerste Chanoukahfeest:
er gebeurt een wonder.

Het is immers volgens de joodse leer het grootste wonder
wat er gebeuren kan als mensen zich bekeren.

Als mensen niet op de oude manier blijven leven
maar willen veranderen.
Dat hoorde u in het evangelie van vandaag.
Ze gaan allemaal vragen:
‘wat moeten wij doen?’

Er is hoop voor de toekomst
want velen willen horen naar Johannes
en van de partij zijn: meedoen.

Ze komen misschien niet toe aan al te verheven idealen
die je toch niet haalt maar willen wat doen.

En Johannes helpt hen. Hij is een realist en verkondigt:
ieder mens zal op de plaats waar hij/zij staat
moeten doen wat er gedaan moet worden.
En de gewone mensen krijgen dan van Johannes te horen
wat zij in hun eigen levenssituatie moeten doen.

De tollenaars zullen niet allemaal
hun tolhuis hoeven te verlaten
(zoals Matteüs die er vandaan geroepen werd) maar
‘niet méér vragen dan is vastgesteld’.
Ook soldaten komen aangelopen:
‘wat moeten wij doen?’ Johannes zegt hier niet:
‘je dienst verlaten’ maar: ‘niemand uitplunderen,
niemand iets afpersen en tevreden zijn met je soldij’.
De mens die veel heeft
zal niet alles moeten verkopen en straatarm worden
maar wel vele, zoveel mogelijk anderen
moeten laten delen in zijn rijkdom.

Het gaat allemaal om heel nuchter handelen,
hier en nu.
Ieder heeft zo zijn eigen taak.

We kunnen niet allemaal heilig worden,
ook niet allemaal tegelijk
maar wel op de plek waar wij staan
werken aan de doorbraak van het licht.

Zondag Gaudete is het vandaag, 3e Advent,
zondag ‘heb hoop, het kan nog wat worden.’

In het Romeinse rijk in de dagen dat Jesus geboren werd
en op aarde leefde
werd het feest gevierd van de onoverwinnelijke zon.
Het Evangelie van de kerstnacht zal ook spreken over een stralende zon.
En dat zal dan niet keizer Augustus zijn
(hoewel zijn naam: ‘de stralende’ betekent)
maar het kleine weerloze Messias-kind in de kribbe.

Van deze mens geloven wij
dat Hij licht heeft gebracht in ons bestaan.

Zijn komst was de oproep tot menselijkheid en liefde
waar we niet meer omheen kunnen.

Zijn leven was inzet en trouw tot het uiterste,
zijn wezen was liefde in persoon.

Uitziend naar hem en naar Zijn nieuwe toekomst
vieren wij zondag Gaudete: wees blij!

Wees blij om het merkwaardige geheim
dat God alleen maar daar wonen wil waar wij mensen wonen

Weest blij, want in alle tijden zijn er mensen
die niet willen leven bij de waan van de dag
wees blij want ook in deze tijd zijn er mensen
op zoek naar de diepte in hun bestaan.

Weest blij want straks na deze viering
zullen veel mensen in de rij staan
omdat ze de boodschap van kerstmis willen horen
en omdat ze hun leven willen richten op het goede.

Weest blij. En dan te bedenken dat Paulus zijn oproep opschreef
terwijl hij in de gevangenis zat en helemaal niet blij hoorde te zijn.

In de gevangenis was hij alles kwijt en misschien daardoor
zo’n rijk mens geworden. Niet meer de fanatieke prediker
zoals wij Paulus vaak horen
maar een milde wijze mens die in zijn ellende,
terwijl hij alleen maar kwaad om zich heen ziet
tegelijkertijd ziet dat Gods geschiedenis met de mensen doorgaat
in zijn dagen, in onze dagen, in alle dagen.
Daar geloven we in vandaag
dankbaar voor allen die zich bij ons willen aansluiten
God is niet weg: Hij woont bij ons mensen.

Daarom eindig ik met Paulus’ woorden
waarnaar deze zondag genoemd is te herhalen:

‘Broeders en zusters
al moet ik veel doormaken en al gebeuren er veel dingen
die donker zijn en slecht, ik zeg u:

‘Verheugt u in de Heer te allen tijden.
Ik durf het zelfs te herhalen: verheugt u!
Uw nieuwe levenshouding, uw vriendelijkheid
moet alle mensen bekend zijn.
De Heer is dichtbij. Weest onbezorgd.
En laat aan God in al uw bidden en smeken
vertrouwvol weten wat uw wensen zijn
maar vergeet nooit te danken voor alles wat je kreeg.
Dan zal God met zijn vrede, die alle begrip te boven gaat
waken over je hart en je gedachten
en je behoeden in Christus Jesus. ‘

(naar Filippenzen 4,4-7)

Hein Jan van Ogtrop, pastor

Ook geestelijk goed op Kerstmis voorbereiden: Biechtgelegenheid

Photo 19-12-2018, 13 32 39Op zaterdag 22 december is er van 14 tot 16 uur expliciete gelegenheid om te biechten. Het Sacrament van Boete en Verzoening, zoals het volledig heet, is een prachtige manier om weer in het reine te komen met God. Zo kunnen we ook geestelijk goed voorbereid Kerstmis vieren, het feest van de Geboorte van Jezus Christus.

De biechtgelegenheid zal zijn in of bij de Biechtstoel van de Pietá kapel, aan de rechter zijkant in de kathedraal.

Ook voor en na de doordeweekse Heilige Missen is het mogelijk om te biechten. Voor de H. Mis is de priester in ieder geval beschikbaar. Na de H. Mis kunt u de priester even vragen.

Leidraad voor de biecht

9 december: Gezegend ben je

[print]

2e Zondag Advent

Schriftlezingen:

  • Bar. 5,1-9

  • Fil. 1,3-6.8-11

  • Luc. 3,1-6

Iedere viering eindigt met een zegenwens:
wij gaan er voor staan: en gezegend verlaten wij de kerk.
Na alle woorden uit de Schrift,
de verkondiging, de liederen en de gebeden
worden we opgeroepen om in de dagen die komen
alle woorden te gaan doen.
En we kunnen het ook, omdat God ons niet loslaat.
Hij-Zij behoedt ons op onze weg door het leven.

De zegen is een belangrijk moment van de Eucharistieviering.
In de bijbel en als gevolg daarvan in onze liturgie wordt veel gezegend.
Zegenen van mensen betekent: goede woorden tot hen zeggen,
omdat ze met goede dingen bezig zijn en, gesterkt en gestimuleerd
door de zegen, nog meer goede dingen zullen doen.

Huub Oosterhuis zegt: ‘Gezegend de barmhartigen
en zij die open en lief zijn, met wie het goed omgaan is.
Gezegend zij die elkaar bewaren, troosten, voorthelpen, verdragen.’
———–
Gezegend word je niet zo maar
iemand die gezegend wordt is een geroepene.

De profeet uit wiens boek wij vandaag lazen heet BARUCH
dat betekent: de gezegende.
Hij herinnert ons aan onze opdracht
die wij iedere keer als wij gezegend zijn gaan doen.

Gods Wet beter leefregels- zijn geen woorden die kleineren,
maar als je ernaar leeft, zullen ze je het leven geven.
Doe je dat niet? Dan vind je de dood.
Dus: bekeer je, keer je om en je zult leven.

‘Hoor, Israël, hoor, de Levende is onze God, de Levende is de enige!’
Als je die God volgt, als je zijn leefregels doet,
dan word je een rechtvaardige van wie men bij de dood of leven
opnieuw met de woorden van Oosterhuis zegt:

‘Gezegend die weet wat recht en slecht is
en die trefzeker kiest
en niet wijkt, voor geen macht en niet vreest, voor geen mens!’
Dan word je een gezegende, een Baruch of in het Latijn een Benedictus.
Onze Benedictuszang gaat daar ook over:
gezegend die komt in de naam van de levende!
Dat gaat vooral over Jesus maar als wij ons bij Hem aansluiten
ook over ons: Benedictus qui venit, een beetje vrij vertaald:
‘gezegend die er aan komt om met Hem samen
te gaan doen wat God wil.’

II. Een indrukwekkend gezelschap
paradeert vandaag langs in het evangelie.

Toch is het een beetje een enge club:
Het land Israël is bezet door vreemde troepen.
Een corrupte dictator, keizer Tiberius, regeert met harde hand.
Het Romeinse bezettingsleger staat onder commando
van een gefrustreerde legercommandant Pontius Pilatus.
De plaatselijke collaborerende marionet is Herodes.
De verraderlijke en onbetrouwbare godsdienstige leiders
heten Annas en Kajafas.
De onderdrukte bevolking betaalt hoge belastingen

Al die belangrijke figuren die vandaag even oprijzen
hebben als hun indrukwekkend klinkende namen en titels worden genoemd
hebben maar één functie, want het gaat in dit hele verhaal juist niet om hen
maar om iemand anders:
zij vormen slechts een decor voor wat volgt:

… TOEN GESCHIEDDE HET WOORD VAN GOD!!
Daar gaat het om!
Er is in de geschiedenis van de mensen iets anders gaande,
dwars door alles wat de groten der aarde allemaal organiseren.
Vertaald naar onze tijd zouden wij zeggen:
‘in de dagen voor de spannende verwikkelingen rond Macron met gele vestjes in Frankrijk, de Brexit van May, de nadagen van de Duitse kanselier Merkel,
de verwikkelingen rond de presidenten van Amerika en China
terwijl de wereldpolitici elkaar vliegen proberen af te vangen…’
maar dan gaat de bijbelschrijver gauw ergens anders heen
Het gaat in de Bijbel altijd om iets anders en om iemand anders;
het gaat in de Bijbel altijd om het Koninkrijk van God
en om de mens als individu die geroepen wordt
daar aan deel te nemen.

De groten der aarde hebben dan een bijrol,
en als ze dat niet beseffen
moeten ze zelfs opzij geveegd worden
omdat ze dan met hun machtspolitiek
de geschiedenis van God met de mensen blokkeren.

Maria had het al gezongen in haar Magnificat
(de lofzang die zij bij Elisabeth zong):
‘De trotsen stoot Hij van hun tronen,
hij verheft de geringen.’

Dat is de bedoeling van God:
de kleinen moet worden recht gedaan,
God wil Zijn eigen geschiedenis op aarde
een nieuwe begin zal aanbreken.

Het evangelie van vandaag spreekt daarover.
in die wereld van bedreigende en bedriegende belangrijkheid
‘geschiedt het woord’ tot Johannes in de woestijn.
Hij, God wil binnenbreken in ons gewone bestaan
en Johannes is daar de getuige van.

Johannes stond in de traditie van de oude profeten
Zoals Baruch uit wie we vandaag lazen:
‘jullie zullen een nieuw volk worden:
recht en gerechtigheid zullen jullie heten.

Er was Johannes in die woestijn iets overkomen.
Hij was die eenzaamheid ingetrokken om God te vinden
en om aan de wereld te ontsnappen.
Hij had God gevonden,
of beter misschien: God had hem gevonden.
Het woord van God was over hem gekomen.
Niet alleen dat woord, maar ook iets anders.
Dat andere waar de profeet Baruch het over heeft in de eerste lezing:
de barmhartigheid en liefde van een God
die ons tot onszelf wil brengen
en die ons de naam Vrede door gerechtigheid wil geven.

Die grote woorden worden pas werkelijkheid
als de mensen zullen vragen:
‘hoe kan ik zelf meedoen met dat grote, nieuwe plan van God?’
Johannes is vandaag vooral
de verkondiger van het geheim van de OMMEKEER.
Niemand is volmaakt, niemand heeft de waarheid alleen in pacht:
Wie zonder zonde is werpe de eerste steen.
Maar allemaal kunnen wij ons leven richten naar het licht.

Allemaal kunnen wij nieuw worden.
En door die innerlijke (èn uiterlijke) vernieuwing
zal de oude mens in ons verdwijnen.

Een vrome joodse schrijver zegt:
‘Het grootste geheim van mensen is
niet dat ze zo goed zijn –want dat zijn ze niet
niet dat ze zo sterk zijn –want dat zijn ze niet
niet dat ze alles kunnen –want dan kunnen ze niet.
Het grootste geheim van mensen is
dat ze kunnen veranderen.
Groot is het belang van de ommekeer
want zij brengt de bevrijding naderbij.’

Zo is er hoop. Maar nuchter gaat hij verder:
‘Één mensenkind alleen is echter niet in staat
om de bevrijding van heel de wereld tot stand te brengen.
Ook twee mensenkinderen zijn daartoe niet in staat.
Pas de omkeer van elk mens is genoeg.
Pas dan kan het rijk Gods komen,
ja dan is de Messias daar.’

De ommekeer van u, van mij persoonlijk
Dat is geen onmogelijke opdracht:

GOD TREKT ONS NAAR ZICH TOE !!!
Dat geldt voor mensen die zichzelf laten dopen
die hun kinderen laten dopen,
die trouwen, die gewijd worden tot diaken of priester
maar het geldt vooral voor ieder van ons, op onze eigen plek
waar wij gezegend worden, geroepen er te zijn voor wie ons nodig hebben.
God zegene ons allen.

Hein Jan van Ogtrop, pastoor

1 december: Geen paniek!

[print]

1e Zondag Advent

Schriftlezingen:

  • Jer. 33,14-16

  • 1 Tess. 3,12-4,2

  • Luc. 21,25-28.34-36

We zullen het weer gaan meemaken na deze week:
zo gauw de Sint zijn hielen gelicht heeft
worden in Haarlem, de gezelligste winkelstad van Nederland,
de etalages allemaal omgebouwd.
De baard van Sint wordt door engelenhaar vervangen:
de in goudpapier verpakte lege etalagepakjes van de Sint
worden vervangen door dennengroen
en de Sint zelf wordt omgebouwd tot kerstman.

Men heeft er buiten dit kerkgebouw geen vermoeden van
hoe heilzaam het is, om nog zonder dennengroen en engelenhaar,
sober deze vier weken lang, rustig Advent te vieren.
Hier krijgen we nog de tijd om zonder premature kerstsfeer
ons echt voor te bereiden op de dingen die komen gaan
en te leren hoe wij het nieuwe burgerlijke jaar 2019
goed gevormd in te gaan.

Advent is de tijd van bezorgdheid en waakzaamheid
altijd beseffende dat het op deze wereld toch nog iets worden kan.
Advent is de tijd van de verwachting.
Een levenshouding waarin de kinderen ons in deze dagen voorgaan:
vol verwachting klopt ons hart!
Wij leven als gelovigen samen in verwachting:
in de grote verwachting
de verwachting van GODS NIEUWE TOEKOMST.

Als je naar deze wereld kijkt,
dan kun je twee dingen doen.
Je wendt je ogen af, je sluit je af, je droomt weg… je vlucht
of je blijft kijken
en je probeert te begrijpen wat je ziet,
je vraagt jezelf af waarom gebeurt wat er gebeurt.

Je wilt het weten want deze wereld is jouw zaak;
of je wilt het niet weten
want deze wereld is jouw zaak niet..
Wij praten wel veel over de toekomst van onze wereld
maar helaas … al te veel als toeschouwers,
als buitenstaanders…

En als buitenstaanders vormen wij dan ook vaak
een kritisch sikkeneurig publiek.

We zeggen bijvoorbeeld:
het gaat steeds slechter of ‘het zal mijn tijd wel uitduren.’

De profeet Jeremia wijst ons
op de kracht van het woord van God
DAT WERKELIJKHEID WORDT.

Het zijn niet zomaar beloftes
maar toezeggingen vanwege de Schepper van hemel en aarde!

Maar vertelt het evangelie ons niet erg eng
over rampen en akeligheid?
Omdat we allemaal graag paniek-journalisten zijn
valt ons dat extra op en kijken we speciaal naar de griezelige details.

Maar de evangelist Lucas zou krachtig protesteren:
“ik wil helemaal niet over die rampen praten
maar juist over het nieuwe
dat er dwars door alle ellende heen doorbreekt.
Hef je hoofd omhoog
(ik denk er altijd bij ‘Sammie’)
want je redding nadert: er is hoop!”

Nog even nadenkend over
de rampen die het evangelie van deze zondag ons voorhield.
Het zijn geen angstvisioenen
om mensen de stuipen op het lijf te jagen.
Evenmin zijn het voorspellingen
waarmee je onder het motto ‘de bijbel heeft toch gelijk’
anderen kunt bestoken.
Of invuloefeningen à la de raadselspreuken van Nostradamus.

Hier wordt allereerst nagedacht over een historisch, gebeuren:
de rampzalige verwoesting van Jeruzalem
door de Romeinse cohorten in het jaar 70,
de ondergang van de Joodse staat
en de verstrooiing van Israël onder de volken
het begin van de martelgang die uiteindelijk
naar de ghetto’s en de vernietigingskampen zou leiden.

De evangelies zijn geschreven even voor of kort na dit gebeuren
en, net nog steeds bezig zijn met de ramp van de 2e wereldoorlog
zo worden de lezers van het evangelie
ook nog even herinnerd aan die catastrofe
en de latere lezer vult dat aan
met alle gruwelen die hij zelf heeft meegemaakt.

Maar een aandachtig lezer en theoloog merkte op
dat precies op de helft van deze tekst, een omslag plaats vindt.
Het ondergangs-scenario wordt visioen van een nieuwe toekomst.

Na de zevende regel waarin geschreven staat
hoe de grondvesten van het heelal zullen wankelen lezen wij:
‘dan zal er groot licht zijn
en zullen zij de mensenzoon zien komend op de wolken’.

Ik citeer de theoloog (Schillebeeckx) nu even:
‘Zoals de God van Israël
-de God-bevrijder van de Uittocht, de uit-redding-
als een kolom van wolken voor het volk uitging
en als een vuur zijn mensen bijlichtte in de nacht:
zo zal de Mensenzoon komen
op een kolom van wolken, met macht en groot licht,
de mens zoals hij zijn moet: de nieuwe Adam.’

‘Waakt over jezelf’ eindigt de tekst van vandaag,
‘zodat je hart niet vadsig wordt van het drinken en het eten.

Deze wereld
-wil Jesus middels de evangelist zijn hoorders leren- is jouw zaak,
wat hier geschiedt heeft met jou te maken.

Alle leed dat er geleden wordt,
iedere smartenkreet die klinkt
is er om jou wakker te maken opdat je ziet wat er gebeurt,
opdat je ontmaskert wat er fout is hier
en optreedt, handelt, kiest.

‘Word ook niet onderhorig aan bezit’.
De bezitlozen hebben niets en je zou denken
dat die de hele dag aan niets anders denken
maar dat is niet waar. Ze gaan ons voor in levenskunst,
en roepen ons op om eerlijk te delen.

Advent is de tijd van de actie van Solidaridad
voor Zuid Amerika, van meer aandacht voor elkaar
van zoeken naar de dingen die voor jou persoonlijk belangrijk zijn
van opnieuw beginnen:
bezorgd over de dingen die fout zijn
maar wakker zoekend naar mogelijkheden om
de situatie op deze wereld te verbeteren.

Als je bezorgd maar vooral tegelijk wakker bent
ben je in staat te ontkomen
aan alles wat er gebeuren zal
en aan de vernietigende werking, de doodsmacht van de feiten.
Je zult dan niet meer meeschamperen met allen
die de mens wel door hebben
maar, oog in oog met het visioen van de nieuwe mens,
rechtop staan en stand houden.
Dan zul je ook niet meer spreken over het ‘einde der wereld’
maar over de ‘vol-einding’, de voltooiing
ofwel het begin van het koninkrijk der hemelen
dat nu nog verborgen is
maar door zal breken als wij er voor durven kiezen.
Dat wij allemaal van de partij mogen zijn!

Hein Jan van Ogtrop, pastoor