• Leidsevaart 146
  • 023 - 532 30 77
  • info@rkbavo.nl
Screen Shot 2018-09-28 at 22.05.24

All posts by Maarten Kools

4e Kerkenveiling

veilingcover_2018Vrijdag 12 oktober a.s. vanaf 20:00 uur wordt al weer de 4e editie van de kerkenveiling gehouden in het Bisschopshuis (voorheen plebanie) aan de Leidsevaart, ingang de tuin aan het Emmaplein.

Ook dit jaar hebben de veilingcommissie en de Koorschool de handen ineen geslagen om mooie kavels bij elkaar te vinden. Een deel van de opbrengst is daarom bestemd ter ondersteuning voor het doorlopende onderhoud van onze mooie Bavo kathedraal en de nog voortgaande werkzaamheden rond o.a. de uitbreiding van het KathedraalMuseum. Een ander deel bestemd is voor de Koorschool. De opbrengst van hun deel van de veiling zal besteed worden aan nieuwe uniformen voor de koorleden.

Ook al zijn de steigers uit beeld verdwenen, het werk aan de kathedraal is nog niet af. De geluidsinstallatie moet nog worden aangepakt en ook de voortgaande werkzaamheden rond de uitbreiding van het KathedraalMuseum moet doorgang vinden. De opbrengst van deze 4e veiling zal nuttig worden besteed!

Evenals vorig jaar zijn er weer veel bedrijven bereid gevonden om een bijdrage te leveren aan de veiling; hetzij door het plaatsen van een advertentie in de catalogus, hetzij door het beschikbaar stellen van goederen of diensten.

U kunt de veilingcatalogus hier inzien.

Parochieblad 23 september t/m 25 november

Parochieblad 2018 4De nieuwste editie van het parochieblad kunt u hier lezen.

Met onder andere:

  • Het nieuwe pastorale team stelt zich voor
  • Een terugblik op het Caritals weekend in mei 2018

Het parochieblad wordt in het PDF formaat aangeboden. U kunt hier een programma downloaden en installeren om het te lezen.

30 september: Samen onderweg

[print]

26e Zondag door het Jaar

Schriftlezingen:

  • Numeri 11,25-29

  • Jakobus 5,1-6

  • Marcus 9,38-43.45.47-48

Het Bavofeest gaan we volgende week in onze kerk vieren,
Samen zijn we Gods volk
en dan ook nog eens een volk Gods onderweg.

Dat klinkt gezellig maar het is ook moeilijk.
Kijk naar de joden in de woestijn.
De afgelopen week hebben ze daar heel intens over nagedacht:
ze vierden het loofhuttenfeest.
Dat vieren vraagt heel wat. Je wordt dan geacht een week lang
in schuurtjes wonen, de zgnm. ‘loofhutten’
om aan de tocht door de barre woestijn van vroeger, terug te denken.
Hoe was dat? Antwoord: zo!
Het begin was stralend: vrij zijn is toch geweldig!
Ze waren Mozes gevolgd en op weg gegaan uit Egypte;
de zee was opengegaan vertelt ons de Bijbel
geweldig, samen het nieuwe land tegemoet.
Maar dan valt het tegen. Het moreel zakt:
ja ze gaan zelfs zeggen: ‘waren we maar in Egypte gebleven.’

Het oude Egypte (het slavenland) wordt plotseling geïdealiseerd
‘wij denken terug aan de vis die we in Egypte gratis kregen
(ja in een concentratiekamp, dat wel),
aan de komkommers, de uien en de knoflook.’
Dat werkkamp van toen wordt in hun herinnering een paradijs.
Wat kunnen mensen de werkelijkheid toch verdraaien.
Hier dient krachtig te worden ingegrepen.

Om het volk van de hardleersheid
en het terug verlangen naar Egypte te genezen stelt Mozes 70 helpers aan.
In de tabernakeltent wordt gebeden om de Heilige Geest
(net zoals wij met Pinksteren in onze kerken om de Heilige Geest bidden
en daarna, bij de Vormels en priesterwijding bv. ook.

De 70 slaan aan het profeteren,
ze zijn enthousiast voor hun nieuwe opdracht.
Maar dan gebeuren er vreemde dingen:
er blijken twee mannen te zijn
die helemaal niet bij de kerkdienst in de tabernakeltent zijn geweest en die
OOK OVER DE GROTE DADEN GODS GAAN SPREKEN!
Ze worden bij Mozes aangebracht: ‘wat krijgen we nou,
zomaar mensen die ook goede dingen gaan doen
terwijl wij toch de hitte van de dag gedragen hebben.’
Het lijkt een beetje op dat verhaal van de werkers uit de wijngaard
waarin de mensen die een uurtje hebben gewerkt ook het volle loon krijgen.

Merkwaardig genoeg is Mozes is niet verontrust.
Hij zegt: ‘ik wilde dat het hele volk enthousiast werd
dat ze allemaal profeten zouden worden
en gaan spreken over de grote dingen die God doet.’

Profeten leren ons te geloven in een nieuwe goede toekomst
ook als de omstandigheden daar niet op wijzen
en, een tweede ding:
ze leren je kritisch te zijn, vooral over jou zelf.

Die kritische houding vooral naar onszelf toe is nuttig
en ook moeten we, de Paus gaat ons daarin voor,
goed nadenken over wat er in onze dagen allemaal speelt.
Ook aan schandalige toestanden binnen de kerk.

De apostel Jacobus gaat vandaag ook lekker te keer.
Hij heeft zijn pijlen vooral op de rijken gericht:
‘weent en jammert over de rampen die jullie zullen overkomen.’
Moeten wij ons dat allemaal laten welgevallen?

Misschien worden we ook wel eens jaloers
op de goede dingen die er ook buiten de kerk gebeuren
(-niet alle artsen zonder grenzen zijn katholiek,
alle mensen van Amnesty ook niet- ). Jesus sluit daarop aan
als de leerlingen klagen dat er mensen van buiten de eigen kring
Jesus’ naam gebruikten en in zijn naam goede dingen doen:
‘wie niet tegen ons is, is voor ons.’

Aan ons als trouwe kerkgangers worden dan vragen gesteld.
Als de Geest van God toch zomaar wat rondwaait
ook buiten de kerk: wat doen we dan nog hier?
Wat heeft het voor zin om je in te spannen
als God net zoveel van de anderen houdt als van ons?

We zouden Jesus’ les verkeerd begrijpen
als we er uit zouden afleiden dat wij niet meer meetellen:
en het dus helemaal geen zin heeft om te geloven,
of lid van een kerk te zijn en iedere zondag te komen horen en vieren.
Niets is minder waar.

Tot ons wordt uitdrukkelijk gezegd
-wat eigenlijk tot iedereen wordt gezegd- houd vol!
En we worden als kerkgangers
extra duidelijk geconfronteerd met de woorden van God
die ons op onze gezamenlijke menselijke verantwoordelijkheid wijzen.

Alle kritiek die wij van Gods profeten en de apostelen te horen krijgen
wordt tot ons gezegd omdat God weet dat wij,
vanuit ons geloof , een bijzondere taak hebben in deze wereld.

Dankzij dat geloof kunnen wij ook de kracht opbrengen
onszelf te verbeteren
en deze wereld, waar wij zo vanzelf deel van uitmaken
te gaan verbeteren…. ook al zal ons dat energie en geld kosten.

Jesus gebruikte soms erg krachtige woorden:
‘als uw hand u ergert, hak hem af,’
Daarmee zijn geen enge dingen bedoeld maar zoiets als:
jij zult het met je eigen handen moeten doen:
je zult jouw handen moeten uitstrekken naar je naaste.
Je zult met jouw eigen ogen zijn nood moeten zijn,
je eigen voeten in beweging brengen en naar hem toe gaan.

Het is –ter bemoediging weer- goed
de laatste woorden van zijn toespraak
-helaas hoorden we die niet daarom vertel ik ze even-
‘hebt zout in uzelf en vrede onder elkaar’.
Zout komt bij ons steeds op tafel bij een doop.

Dan zijn we met de enthousiaste ouders
en met de nieuwe kansen die God ons biedt.
Jesus heeft veel vertrouwen in wat wij allemaal kunnen doen.
Dat zegt hij in Zijn afscheidswoorden die we bij Johannes vinden
een geweldig vertrouwen uit in dat zwakke groepje mensen
dat die net als alle anderen fouten maakt en blundert
als Hij stelt: ‘ jullie zullen de dingen die ik heb voorgedaan na doen,
dezelfde dingen zullen jullie doen, ja zelfs grotere dingen.

Je zou het nu toch weer hoog in je bol kunnen krijgen.
Maar dan geldt:

Het kenmerk van goed christen zijn is echter
de openheid naar buiten toe en de bescheidenheid.
Gods Geest waait waar die wil. Goed om dat in deze tijd te beseffen.

Bij het laatste oordeel vraagt Jesus dan ook niet:
‘was je katholiek’ of ‘was je Moeder van de Verlosser of Bavoparochiaan?’
maar: ‘ik was hongerig, gaf je mij te eten,
dorstig, heb je mij gelaafd; vreemdeling, heb je mij opgenomen.
Het gaat om de daad.

Waar het onze eigen rol als gelovigen betreft gaat het
om de volstrekte eerlijkheid. Als we die opbrengen,
onze eigen fouten zien, zal dat op anderen
toch weer indruk maken. Je merkt dat
omdat ondanks alles wat er zich afspeelt
er toch steeds mensen zijn die katholiek willen worden
of anderen die dat niet willen maar toch zeggen: ‘goed dat er een kerk is.. .’

Ze willen zich aansluiten, -en ze doen dat ook,
dat maken wij als pastores steeds meer mee- .
Dat willen ze niet omdat de kerk zo’n indrukwekkend instituut is
-die tijd is definitief voorbij-
ook niet omdat gelovigen zoveel beter zouden zijn dan anderen
of omdat onze argumenten hen overtuigden.
Maar waarom dan wel?

Omdat de zaak zelf van de gerechtigheid hen interesseert
omdat ze weten dat de wereld zonder vrede niet kan leven
omdat ze beseffen dat hun leven niet zomaar leven is
maar dat ze geroepen zijn terzake van ja en nee;

omdat ze graag willen meelopen in die lange stoet
van mensen van goede wil
die de geschiedenis door willen trekken als mensen van hoop:
een volk van bisschoppen, priesters, religieuzen,
pastorale werkers, mannen en vrouwen
allemaal mensen van hoop als het goed is.

En de allerbelangrijkste noemde ik nog niet:
de ‘gewone’ mensen (tussen aanhalingstekens) die volhouden en helpen.
Kerk zijn wij samen
Gods volk onderweg, de wereld door.

Onze Joodse broeders en zusters vieren als bekroning van het Loofhuttenfeest van de afgelopen week toevallig, maar wat is toeval- VANDAAG op onze parochiezondag het feest van de Vreugde der Wet,
dan zingen en dansen ze om te vieren dat ze door die woorden van God,
die Wet, in de vrolijke zin van het woord, een zinvol leven mogen leiden.

God geve ons de kracht om ook in die geest de parochiezondag te vieren
en wakker te zijn en open
om de Geest in ons te laten doordringen
zoals het zout dat alles smaakvol; maakt

De Geest van God bezielt het aardrijk..
de kracht van Gods goedheid brengt tallozen in beweging:
binnen en buiten de kerk. En we hebben elkaar nodig:
Goedwillenden van alle gezindten:

ZO ZAL GODS KONINKRIJK DOORBREKEN
IN ONZE DAGEN als het goed is.

Hein Jan van Ogtrop, pastoor

45ste serie Zaterdagmiddagconcerten

3 slag 2018 - full

Flyer

Thema: Organisten en componisten uit Noord-Holland

Locatie: Kathedrale Basiliek Sint Bavo, Leidsevaart 146, 2014 HE  HAARLEM

Data en tijden5 mei t/m 29 september 2018, iedere zaterdagmiddag van 15 tot ca. 16 uur (behalve 9 juni: aanvang 20.15 uur)

Negende lustrum van de serie Zaterdagmiddagconcerten rond het Willibrordusorgel

Op zaterdag 5 mei start de 45ste serie Zaterdagmiddagconcerten rond het Willibrordusorgel. De reeks wekelijkse concerten wordt voortgezet t/m de laatste zaterdag van september, 29 september.

De concerten beginnen om 15 uur (behalve het concert op 9 juni dat 20:15 uur begint), en duren ongeveer één uur.

Dit seizoen wordt er speciale aandacht besteed aan componisten die een deel van hun leven doorbrachten en -brengen in de provincie Noord-Holland, waarvan Haarlem de hoofdstad is. Een eerste inventarisatie leverde een lijst van 60 namen op!

Tevens is een groot aantal organisten die in de serie optreden, in Noord-Holland werkzaam.

De provincie Noord-Holland kent al sinds de late Middeleeuwen een rijke orgelcultuur die ook na de Reformatie bleef bestaan dankzij de openbare orgelbespelingen in de steden. De provincie beschikt over een groot bestand aan historische orgels met een grote diversiteit, waaraan bovendien veel goede organisten als vaste bespeler zijn verbonden.

In deze lustrumserie willen we vooral een aantal jongere organisten die werkzaam zijn in onze provincie aan bod laten komen naast een aantal regelmatig terugkerende gastorganisten.

Aan allen is gevraagd minstens één compositie te spelen van een componist die in Noord-Holland werkzaam is (geweest), en dat zijn er veel meer dan men zo op het eerste gezicht verwacht.

Georg Wilhelm Derx, Johannes Gijsbertus Bastiaans, Johannes Worp, Jan Albert van Eijken, Julius Röntgen, Hendrik de Vries, Christiaan Frederik Hendriks. Albert Pomper, Jan Zwart, Philip Loots, Ant. Wilh. de Rijp, Cornelis de Wolf, Jacques Bonset, Sem Dresden, Theo van der Bijl, Simon Landsman, Bernhard van den Sigtenhorst Meyer, Cornelis Kint, Hendrik Andriessen, Arie van Opstal, Harold Charles King, Marius Monnikendam, Jan Pouwels, Anthon van der Horst, Cor Kee, Hennie Schouten, Jacob Bijster, Jan Nieland, Leon Orthel, Adriaan Engels, Han Hoogewoud, Jan Felderhof, Francina Hinloopen, Willem Mudde, Hans Osieck, Wolfgang Wijdeveld, Johan Weegenhuise, Herman Nieland, Paul Christiaan van Westering, Jan Koetsier, Jan Mul, Albert de Klerk, Simon C. Jansen, Rudolph Escher, Piet van Egmond, Bram Bruin, Klaas Bartlema, Piet Post, Willem Vogel, Jurriaan Andriessen, Otto Deden, Klaas Bolt, Mathieu Dijker, Piet Kee, Haite van der Schaaf, Jan Valkestijn, Nico Verrips, Bernard Bartelink, Jaap Dragt, Carel Brons, Tera de Marez Oyens, Joep Straesser, Thijs Kramer, Daan Manneke, Wim de Ruiter, Jacques van Oortmerssen, Anton Pauw, Maurice van Elven, Dick Koomans.

Daarnaast telt deze serie drie koorconcerten:

  • op 2 juni (15 uur) zingt kamerkoor Vocoza uit Amsterdam begeleid door een groot blazers­ensemble van het Nederlands Filharmonisch Orkest de Mis in e-klein van Anton Bruckner
  • op 9 juni (let op: aanvang 20.15 uur) vertolkt Haarlem Voices de Petite Messe Solennelle van Gioachino Rossini (150 jaar geleden overleden) met begeleiding van piano en harmonium
  • op 29 september (15 uur) verzorgt een van de koren van het Muziekinstituut Sint-Bavo traditiegetrouw het slotconcert.

Actuele informatie is te verkrijgen op:

Uitgezonderd de concerten van 2 en 9 juni (het laatste vangt aan om 20.15 uur), en dat van 15 september is de serie gratis toegankelijk. Wel wordt na afloop een vrijwillige bijdrage gevraagd.

ZATERDAGMIDDAGCONCERTEN 2018, aanvang 15 uur, behalve 9 juni: 20.15 uur; duur 1 uur (behalve 2 juni en 9 juni: duur ca. 2 uur, incl. pauze). Toegang gratis, behalve 2 & 9 juni en 15 september.
Datum Solist Medewerkenden en/of bijzonderheden Programma
5 mei Dirk Out Cor Kee, Jan Zwart, Langlais, Dupré
12 mei Mark Heerink Monnikendam, van Elven, Beijer, Franck
19 mei Una Cintina & Erik Jan Eradus Valkestijn, Litaize
26 mei Christiaan de Vries Piet Post, Rachmaninow, Widor
2 juni Vocoza o.l.v. Sanne Nieuwenhuijsen m.m.v. van blazersensemble Ned. Filharmonisch Orkest Toegang € 17,50/€ 12,50 € 2,50 korting in de voorverkoop via vocoza.nl A. Bruckner (o.a. mis in e-klein),
9 juni

20.15 uur

Haarlem Voices o.l.v. Sarah Barrett m.m.v. Lennie Kerkhoff (piano) & Ton van Eck (harmonium) Let op: afwijkende aan­vangs­tijd; avondconcert; toegang € 17,50/€ 10,-. € 2,50 korting in de voor­ver­koop via info@haarlemvoices.nl Rossini, Petite Messe Solennelle
16 juni Matthias Havinga C.F. Hendriks jr., v. Oortmerssen , Mendelssohn,
23 juni Stephan van de Wijgert F. Poulenc (concert voor orgel strijkers en pauken), De Klerk, Duruflé
 30 juni Petra Veenswijk L. Vierne (4de symfonie), C. Kint, J. Langlais
7 juli Jaap Stork Debussy, Bijster, Bartelink
14 juli Ton van Eck Donateursconcert Stichting Willibrordusorgel Mozart, J. Nieland, Bartelink
21 juli Int. orgelfestival i.s.m. het Int. Orgelfestival Nog niet bekend
28 juli Deelnemers Int. Zomeracademie. i.s.m. het Int. Orgelfestival Nog niet bekend
  4 aug Susanna Veerman & Wim Does Saint-Saëns (Danse macabre), Widor, Wammes, Bijster, Gigout
  11 aug Agnieszka Tarnawska 1ste prijs Int. C. Franck Concours 2017 Franck, Vierne Hindemith
18 aug Tjeerd van der Ploeg Piet Post, Widor (Symf. Gothique)

Karg Elert (Passacaglia op. 150)

25 aug Matteo Imbruno Dick Koomans, Anton Pauw, Boëllmann
1 sept Henk G. van Putten Andriessen, Franck, Rheinberger
  8 sep Ton van Eck Open Monumentendag Latijns-Amerikaans programma
15 sept Zuzana Ferjenčíková i.s.m. Stichting Vox humana; betaalde toegang Liszt, Franck, Dupré Guillou
22 sept Christoph Kuhlmann Bach, Schumann, Franck
29 sept Ton van Eck Een van de koren van het Muziekinstituut St.-Bavo L. Vierne, Corn. de Wolf, J. Nieland

 

16 september: Hij neemt ons toch voor lief

[print]

24e Zondag door het Jaar

Schriftlezingen:

  • Jesaja 50,5-9a

  • Jakobus 2,14-18

  • Marcus 8,27-35

Deze week dinsdag is het prinsjesdag:
de regering verantwoordt zich en kijkt naar de toekomst.
We vergelijken de zalen:
de ridderzaal is vernieuwd,
deze kerk ook.
In de Ridderzaal schaart men zich rond de koning
hier zitten wij rondom altaar en lessenaar.

Het kabinet heeft het niet gemakkelijk
wat komt er van de grote plannen van vorig jaar terecht?
Ze doen erg hun best al onze brave ministers
ze hebben ook wel christelijke idealen
maar het blijft toch een moeizame zaak
die te realiseren, vluchtelingen bij duizenden.

En de kerk dan? Gaat het daar allemaal goed?
Nou… verre van.
Het zit hem niet in de veranderingen….
die zijn leuk vind ik.
Alles verandert toch in het leven.
Zou het geloof dan een soort reservaat moeten zijn
waar alles stil is en nooit iets gebeurt?

Jammer alleen dat de kerk zo vreselijk menselijk
en we daar zo pijnlijk mee geconfronteerd worden.. wereldwijd.

Wat mij hoop geeft is dat mensen
toch blijven zoeken naar zingeving.
Ik merk dat bij de voorbereiding van dopen
en uitvaarten. Ik blijf dan blij en hoopvol,
gefascineerd door mensen
die ook nu bezig zijn en blijven met het geloof.

Neen ik bedoel het niet zo vaag als: ík geloof wel in iets.‘
Want zo’n iets kan er zijn of niet zijn.
Dat heeft geen invloed op je bestaan.

Neen ik merk dat mensen allemaal bezig zijn met de grote vragen.
Waar leef ik voor? Heeft het zin dat ik besta.‘
Gisteren klampte mij weer iemand aan:
‘ik wil wat meer weten over het geloof.’
En een jongen die ik regelmatig stiekem de kerk zie binnenkomen:
‘wanneer zijn hier bijbelstudies?”
Eric en ik hebben het druk met de gewone dingen
en niet eens tijd genoeg om aan al die aanvragen te voldoen.

Bijbelstudie, dat doen we hier ook toch een beetje.
Wat geloof ik eigenlijk.
Onze ervaring leerde en leert dat we altijd
dichter bij de kern van ons geloof komen
als we gaan luisteren naar de boodschap van
de oude joodschristelijke geschriften: de Bijbel.
De Bijbel, geen systematisch handboek van het geloof
Gelukkig maar zeg ik, al stelt dat sommige mensen
met een overdreven gevoel voor orde en netheid teleur.
De Bijbel is nu eenmaal geen systematisch handboek
maar een groot en veelkleurig document van menselijk zwoegen,
van angst en twijfel, van mistasten en tot inkeer komen.

Van steeds weer afdwalen maar ook
van steeds weer opnieuw op weg gaan en je aangesproken weten
door de woorden van oudsher,
eigenlijk door die Ene hoofdpersoon van het boek:
God die in gesprek gaat met mensen,
ze roept en uitdaagt om antwoord te geven en hun leven te veranderen.

Het is een groot dramatisch verhaal over een volk
dat in alle verwarring toch wil vertrouwen op Iemand
die ze de ENIGE noemen.
De ENIGE was hun God.

Profeten kwamen het volk daaraan herinneren.
En al gingen mensen vaak aan het dwalen
Hij bleef getrouw. De Bijbel spreekt over onze bruidegom
en wij, zijn volk, zijn dan de bruid.
Onze bruidegom heeft nog nooit scheiding aangevraagd.
Altijd kan er weer een nieuw begin gemaakt worden.

De laatste hoofdstukken van Jesaja, de grootste van alle profeten,
hebben een bijzondere ernstige toon.

Hij beschrijft een man die gemarteld wordt,
de haren worden uit zijn baard gerukt
en hij wordt gehoond en geminacht.

Spreekt Jesaja alleen over zichzelf en schiet hij zo in het zelfbeklag?
Niet alleen. Hij heeft het eigenlijk over alle rechtvaardigen
die gekwetst zullen worden, gemarteld of geminacht
om hun opkomen voor de waarheid.

Zo is deze tekst ook bij uitstek toepasbaar op Jesus van Nazareth
wiens dood en opstanding wij iedere week hier gedenken.

Jesus’ lijden was de consequentie van zijn hele handelen,
Marcus reageert in zijn lessen over Jesus
tegen een in zijn parochie verkeerd begrepen verheerlijkingstheologie
van de Messias (en van de kerk!).
Christen zijn is voor Marcus niet iets om prat op te gaan
maar een levenswijze, een bestaanskeuze.

Het is niet gemakkelijk om christen te zijn.
Om dat te benadrukken wordt Petrus in het evangelie van vandaag
zo bijna onbarmhartig zwak neergezet.
Wist Marcus niet dat Jesus hem had uitgekozen om de kerk te leiden?

Dat Jesus hem dan toch aanwijst als eerste leider van de kerk
is een mysterieuze zaak. Wij zouden anders oordelen.
Wij kijken strenger tegen het kwaad in andere mensen aan.
Zou God dat niet zien?

Integendeel, Hij ziet dat veel beter.
In de Bijbel staat dat Hij harten en nieren doorgrondt.
Hij kent onze diepste bedoelingen maar toch
blijft Hij voor ons, gewone mensen kiezen.

Bent u parochiaan omdat u de heiligste mensen bent
van heel Haarlem? Met alle waardering voor u:
het antwoord is nee. Er zijn mensen die veel heiliger zijn.
En dat geldt ook voor uw voorgangers.
Op priesters en bisschoppen,
diakens en alle kerkelijke actievelingen
ook op organisten en zangers
is heel wat aan te merken.

God kiest gewone mensen als medewerkers,
doodgewone mensen met hun tekorten en hun fouten.

Dat u hier bent betekent dat u een geroepene wilt zijn.
U weet van uzelf dat u fouten maakt
maar u wilt toch horen bij dat grote volk van pelgrims onderweg.

Voor al dat gewone volk geldt dat één heeft gezegd:
ik zal met u zijn.

Nu is Jesus zelf niet meer zichtbaar
in Zijn menselijke gestalte
maar Zijn adem en Zijn kracht zijn nog hetzelfde.

Hij heeft beloofd: ‘ik zal bij jullie zijn’.
‘Ik zal bij jullie zijn’.
Dat geldt voor ons allen hier deze morgen
iedere dag en iedere nacht, al onze levensdagen.

Mogen wij onze geest openen voor zijn woord, voor zijn kracht.
Dan kunnen wij hopen en verwachten.

Dat hopen is niet hopen de honderdduizend te winnen
maar hopen is hopen op die éne.

Hopen is als een schipbreukeling staan op een rots
en wachten en weten dat er een schip voorbij zal komen
waarmee ik gered wordt uit de duisternis
en gebracht zal worden in het licht, van Gods nabijheid,
van Hem die ons aanraken wil en opwekken tot eeuwig leven.

De Heer die veel verdroeg en solidair was met zijn leerlingen
wil ook onze solidaire broeder zijn
in de tekenen van brood en wijn.

Wij gedenken in deze viering zijn offerdood.
En wij vieren ook zijn opstanding.
Hij is de levende in ons midden die ons niet loslaat.
Het komt er op aan dat wij het er met Hem op wagen.
Alleen door alles te verliezen,
ons leven te verankeren in Hem,
vinden wij -volgens het evangelie- de laatste vrijheid
waaraan zelfs de dood niets meer af kan doen.
De echte gelovige kan de ogen sluiten
zich storten in de handen van Hem die heeft gezegd
IK ZAL ER ZIJN.

Samen kunnen wij verder gaan.
Door de dood heen zelfs,
het laatste woord is leven, licht, opstanding,
verrijzenis, onvergankelijke vreugde.
AMEN !!

Hein Jan van Ogtrop, pastoor

9 september: Hoor en doe

[print]

23e Zondag door het Jaar

Schriftlezingen:

  • Jesaja 35,4-7a

  • Jakobus 2,1-5

  • Marcus 7,31-37

Er is enkele jaren terug een film gemaakt in Amerika over Jesus:
daarin horen we alleen de talen die men toen ook
in Israël hoorden:
Oud Hebreeuws in de synagoge,
het gewone Hebreeuws zoals de mensen dat spraken
(ook wel Aramees genaamd)
en ook Latijn, dat spraken, merkwaardig genoeg, de soldaten
en de tollenaars.

Als christelijke bijbellezer kennen we enkele woorden
uit de talen waarin Jesus zelf is opgevoed:
het Aramees thuis en het Hebreeuws in de synagoge.

Ja we kennen allemaal het hebreeuwse begin van Psalm 22:
‘Eli, Eli, lama Sabbachtani’ hét woord van smart en wanhoop:
‘God mijn God waarom hebt u mij verlaten’.

We kennen ook het Aramese TALITA KOEMI, meisje sta op.

Vaak als er hele belangrijke momenten zijn in het evangelie
hoor je opeens zo’n citaat uit de bijbelse oertaal.
Vandaag weer: EFFETA.

Onze Syrische vrienden die jaren geleden bij ons in huis waren
hebben ons toen geleerd hoe je het uit moet spreken:
niet effEta maar Eftah. Eftah, het moet een belangrijk woord zijn
en dat is het ook: GA OPEN.

Het woord dat uit de mond van God heeft geklonken
ooit in het Paradijs toen de Enige zijn levensadem blies
in de uit klei geboetseerde mens: GA OPEN,
laat de Geest van God bij je binnen, LEEF.

‘Efftah’: GA OPEN!

Meer dan een woord dat toevallig gesproken is
tot een dove mens die ze bij Jesus brachten.
Het staat voor de oproep
die we in het Oude en het Nieuwe Testament regelmatig horen:
‘wie oren heeft om te horen: dat hij hore!’
Heel Gods omgang met de mensen is erop gericht
dat mensen zullen HOREN,
zijn woord in zich op zullen nemen.
Is niet het kerngebed van heel de joodse liturgie
het HOOR ISRAËL? Als dat woord klinkt
veert heel de gemeenschap op en gaat staan…

En het gaat dan niet alleen om het ‘horen’
maar het gaat om het horen OM TE DOEN.
Heel Jesus’ leven is er op gericht hoorders te vinden van het woord
die het woord van God, (zijn opdrachten) gaan uitvoeren.

Maar Hij treft -net als alle profeten- veel onbegrip en onwil aan.
Er is dan van een niet kunnen verstaan
is er sprake van een NIET WILLEN verstaan .

Wij kennen daarvoor de
(een beetje discriminerend uitdrukking) Oost-indisch doof.
Jesus merkt dat zijn leerlingen vaak hevig aan die kwaal lijden.

Vandaar dat het heel spannend wordt als Jesus geconfronteerd wordt
met een echte dove tot wie het Eftah klinkt.

Dat woord wordt zo niet alleen tot die ene man gezegd
maar over het hoof van die ene man heen tot ieder die niet horen kan of wil.
De goede afloop geeft ons hoop.
Er is hier sprake van een doorbraak,
een dove blijft niet doof
dingen die onveranderbaar lijken, veranderen.
Er is bevrijding, vernieuwing!

We horen in de evangelieën spreken over vele wonderen die Jesus doet.
Maar altijd hebben die wonderen een bijzondere betekenis.
Jesus geeft door zijn genezings-wonderen als het ware les.

1 Als hij ziet hoe VERBLIND mensen vaak zijn,
niet WILLEN zien wat er aan de hand is -zoals in het openingsgebed stond- ,
langs elkaar heen blijven lopen,
niet zien wat hun aan goed voorbeeld en inspiratie wordt getoond,
neemt Jesus -om al die mensen te beschamen,
een lichamelijk blinde bij de hand en zegt: ZIE.

2 Als hij ziet hoe de mensen afdwalen van de goede wegen
en zomaar wat ronddwalen neemt Hij een lamme bij de hand
en zegt: STA OP EN WANDEL.
En de lamme wandelt met hem mee en gaat de anderen voor
op de goede weg met Jesus mee.

Maar 3 het teken van vandaag is het allerbelangrijkste teken
wat er gedaan kan worden.
Het gaat om de allernoodzakelijkste,
overal aan voorafgaande genezing die tot stand gebracht moet worden…
anders wordt het niets met Gods Koninkrijk:
het doorbreken van de onwil om te horen.

De beschrijving van dit wonderverhaal
(beter: teken-verhaal) is merkwaardig.
Het is net of Jesus er veel meer moeite mee heeft om dit teken te doen
dan alle andere genezingen: Jesus zucht er van.

Was Hij dan niet machtig en vol van Gods kracht
om grote dingen te doen?
Dat was Hij en dat is Hij nog.
Maar er is één ding waar zelfs God moeite mee lijkt te hebben
en dat is het binnenkomen in het hart van de mens.

God is almachtig en alwetend…
dat hebben we allemaal geleerd in de catechismus vroeger
en de mens is dat niet.
Toch is er één ding dat God niet kan:
de beslissing overnemen van de mens zelf
om met Hem in contact te willen komen,
de woorden te horen en ze te gaan doen.

God kan aan de deur kloppen bij het mensenhart,
en dat doet Hij ook.
Hij kan signalen geven, heel duidelijk soms.
Maar de knop om de deur van het mensenhart open te maken
ZIT AAN DE BINNENKANT
en er is er maar één die de deur open kan doen, de mens zelf.

Deze maand wordt het joods nieuwjaar gevierd,
maandag begint het.
Dan zal er op de ramshoorn worden geblazen
OM AAN HET BEGIN VAN HET NIEUWE JAAR
ONZE OREN OPEN TE BLAZEN VOOR GODS WOORD
is de uitleg van dit gebruik.
En dan zal weer het grote gebod klinken HOOR ISRAËL.

In het Marcus-evangelie gaat dat aan de christelijke grondwet vooraf.
We zullen het over enkele weken horen.

Van Maria wier geboortedag wij deze week vieren
is het antwoord bekend:
MIJ GESCHIEDE NAAR UW WOORD.
Geen slaafs antwoord maar een bereidheid om mee te doen
met wat God van ons aan actie vraagt.

II. Als de mens zich werkelijk zo wil bekeren
naar God toe kunnen er grote dingen gebeuren,
dan kan de wereld nieuw worden..
dan kan de vrede doorbreken en de aarde bewoonbaar zijn voor allen.
Een groots visioen opent de profeet Jesaja
voor onze ogen en oren in hoofdstuk 31.

We horen spreken over een woestijn
die zal opbloeien als een bloem,
– over mensen die eerst met knikkende knieën hun weg gaan
maar die kracht krijgen om met God te wandelen.
– Over mensen die radeloos zijn maar die moed krijgen
om weer verder te gaan. En dan klinkt als het triomfantelijke:
‘de ogen van de blinde gaan open,
de oren van de dove worden geopend, de stomme zal het uitjubelen
en de kreupele zal springen als een hert’.
Precies de dingen die in het evangelie van Marcus
allemaal beschreven worden.

Een goede nieuwe toekomst komt in zicht.
Er komt een doorbraak;
Jesus maakt het schijnbaar onmogelijke mogelijk:
mensen gaan zich openstellen voor God.

De dove uit het evangelie wordt genezen en kan weer horen:
nu is het wachten op de genezing van alle anderen
die niet willen horen, van onszelf misschien ?

Samen zijn wij geroepen antwoord te geven
op de uitnodigingen van God,
samen verantwoordelijk voor het grote werk van God,
die middels zijn zoon heeft gezegd: Effeta, ga open.

Dan geef ik jou mijn woorden van troost om je te sterken,
ik geef je mijn heilige Geest om overeind te blijven
en je zult die woorden,
tot zegen van velen,
volbrengen.
En je zult het met Mij als Supporter, heel goed doen.

(volgt het openingsgebed van de viering:)

Heer onze God,
Alleen zij die niet WILLEN zien zijn blind,

alleen zij die niet WILLEN horen
zijn werkelijk doof:

Wij bidden U:
maak ons ontvankelijk voor Uw woord
opdat wij horen wat ons te doen staat
zoals Jesus Uw Zoon, Uw levende woord die
onze Helper wil zijn en bij u leeft in de eenheid
van de Geest alle dagen,

Hein Jan van Ogtrop, pastoor

Afscheid diaken Eric Fennis en presentatie van het nieuwe pastoresteam

Diaken Eric FennisOp zondag 16 september a.s. neemt onze parochie afscheid van diaken Eric Fennis die ruim tien jaar aan onze gemeenschap en het kathedrale muziekinstituut verbonden is geweest.

Die dag is er een feestelijke eucharistieviering om 10.00 uur in de kathedraal, waaraan het voltallig kathedrale koor muzikaal medewerking zal verlenen. Aansluitend is er gelegenheid om diaken Eric persoonlijk de hand te schudden tijdens de receptie die hem wordt aangeboden.

Presentatie nieuwe pastorale team

Kapelaan Johannes van Voorst tot VoorstPastoor-Bart-PutterDe week er na, dus zondag 23 september, zal onze hulpbisschop Mgr. Jan Hendriks het nieuwe pastorale team presenteren. Pastoor Bart Putter en parochievicaris Johannes van Voorst tot Voorst zullen zich dan presenteren als de nieuwe pastores. Ook dit gebeurt in een feestelijke eucharistieviering om 10.00 uur. Deze viering wordt muzikaal ingevuld door de Capella Puellarum. Na de viering is er gelegenheid om met de nieuwe pastores kennis te maken.
Voor beide vieringen bent u van harte uitgenodigd!

2 september: Dienen in waarachtigheid

[print]

22e Zondag door het Jaar

Schriftlezingen:

  • Deuteronomium 4,1-2.6-8

  • Jakobus 1,17-18.21b-22.27

  • Marcus 7,1-8.14-15.21-23

Een van de beklemmendste na-oorlogse romans
is de roman van de Franse schrijver-filosoof Sartre;
die roman heet: ‘les mains sales’, vuile handen.
Het schijnt nu eenmaal bij mensen te horen
dat ze wel veel goede bedoelingen hebben
maar altijd schieten mensen weer tekort, ze maken ‘vuile handen’.

Ontstaat daarom misschien
de kwaal van smetvrees,
mensen die iedere keer opnieuw
hun handen wassen:
ik heb iemand gekend
wiens handen helemaal kapot waren gegaan
van het iedere drie minuten opnieuw wassen.

In Sartre’s roman gaat een man
die aan die schuld lijdt
in geestelijke zin
kapot, volkomen ten onder.

‘De Farizeeën immers, en al de joden,
eten niet zonder eerst de vingertoppen gewassen te hebben,
daar ze vasthouden aan de overlevering van de vaderen’;
zo lazen we in het evangelie vandaag.

Het klinkt bijna als de aantekening van een ontdekkingsreiziger
die bij een vrijwel onbekende volksstam terecht is gekomen.
Vroeger konden missionarissen ons zo prachtig vertellen
over de vreemde wereld die zij gezien hadden.

Al die dingen zijn boeiend en hebben ook een zin;
ze verwijzen ergens naar
en hebben te maken met de manier
waarop mensen in het leven staan.
Er wordt iets belangrijks verteld en doorgegeven:
niet in woorden maar in gebaren en tekenen,
een onhoorbare taal.
Bijna altijd komt daar – ook vandaag weer-
water aan te pas.
Water waarmee handen en hoofd
en soms het hele lichaam gewassen worden.
Er zijn vele rituelen met water,
denk maar aan de doop, aan het wijwater,
aan het Lourdes-water.

Het is niet voor niets dat we deze dingen doen
en dat ons deze vrome gebruiken wordt verteld.
Het heeft te maken met de levensstijl van een volk.

En vandaag gaat het om een heel bijzonder volk:
Israël, een volk dat, volgens de eerste lezing,
een hele directe omgang had met God.
‘Welk volk heeft ooit zo direct met God omgang gehad
en zulke prachtige voorschriften gekregen’ (Deut.4,7-8).

Het hele leven staat onder de koepel
van dat vriendschapsverbond met God.
Zo moet je al deze wetten en wetjes begrijpen.
Geloven is niet alleen iets
wat zich in het diepst van ons wezen afspeelt
maar je moet het ook kunnen zien.

Het evangelie van Marcus vertelt over de discussie van Jesus
met de omstanders over de zin en onzin van die joodse regels.

De zin is dat ze de mens verwijzen
naar een innerlijke levenshouding,
een beschikbaarheid voor God en voor de naaste.
Zo zijn de wetten en regels zinvol.
Voor de mens die beseft dat hij tekortschiet,
dat hij (om met de grote schrijver en filosoof Sartre
te spreken)
net als allen vuile handen heeft
is het zinvol als hij zijn handen ritueel wast.

Maar als dat innerlijke verstaan wegvalt?
Als je leven niet gericht is
op echtheid en trouw
op een goede band met de Partner met een hoofdletter,
de God van Israël en Zijn Verbond
dan wordt het goed-bedoeld leeg ritueel,
vormendienst zonder inhoud
– bij sommige farizeeën was dat het geval –

of het wordt een aanfluiting
Pontius Pilatus is daar een voorbeeld van:
was het nu hulpeloosheid die hij tentoon spreid
of heiligschennis ?
In het laatste geval is het een belediging van de menselijkheid
en van God van de mensen
en is het een zonde, een doodzonde zou ik zeggen.

Jesus zegt:
‘het gaat om de innerlijkheid,
kies toch voor de echtheid
voor een eerlijke open relatie met jouw God.

De man van Nazareth wekt alle vrome mensen
en alle anderen die denken dat ze zomaar wat raak kunnen leven
als alleen maar de buitenkant, de schone schijn bewaard blijft.

Als er van de kant van farizeeën en schriftgeleerden
een aanmerking komt op de schijnbare onzorgvuldigheid
van Jesus’ leerlingen en Jesus zelf
ten aanzien van de joodse wetten
biedt Jesus geen excuses aan.

Hij valt uit:
‘hoe juist heeft Jesaja over jullie huichelaars geprofeteerd:
dit volk eert mij met de lippen maar hun hart is ver van Mij.
Zij eren Mij maar zonder zin, en mensenwet is wat zij leren
Jullie laten het gebod van God varen
en houdt vast aan de overlevering van mensen alleen’.

‘Zie je wel, Jesus moest ook niets hebben
van al die traditie en ceremonieën en oude gebruiken… ‘
zegt de luisteraar die maar met een half oor luistert.
Die moet dan wel even bedenken
dat Jesus zelf toch ook is gaan staan
– om even één voorbeeld te noemen van onderworpenheid aan een ritueel –
in de lange rij van mensen die aan de Jordaan stonden te wachten
om door Johannes helemaal schoon gewassen te worden.

Ja, Hij heeft zelf ook een ceremonieel nagelaten
aan zijn leerlingen bijvoorbeeld toen
Hij zelf de voeten waste van zijn vrienden
en aanbeval om dat te blijven doen om aan het te denken
en toen Hij het brood en de beker nam
en zij dat ze dat altijd tot zijn gedachtenis
moesten blijven doen.

We kunnen niet zonder symbolen en zonder riten,
wij zouden toch dat ritueel niet kunnen missen
wat wij -in tegenstelling tot de voetwassing-
trouw iedere zondag voltrekken met brood en wijn?

Waar wij geen woorden hebben
of er niet toe kunnen komen
nemen wij onze toevlucht -terecht-
tot een ritueel. Dat is onze kracht, dat houdt ons bijeen.

Daarover gaat een prachtig verhaal
-dat Abel Herzberg zaliger verteld aan zijn kleinzoon-
over een joodse jongen LABI in Auschwitz
die gedwongen was in het orkestje te spelen
dat speelde bij de executies van anderen.
Hij deed dat omdat het hem anders de kop zou kosten.
Zo deed hij zijn eigen gevoel geweld aan
maar hield het leven. Maar wat andere dingen betreft
waar hij wel wat aan kon doen.
Het verhaal vertelt over de honger in het kamp.
Er was daar vrijwel niets te eten
en wat er was
deugde volgens de joodse spijswetten van gaan kanten.
Normaliter at iedereen wat er te eten was
tot op een dag er plechtig wordt aangekondigd:
‘voortaan zullen we iedere dag varkensvlees
in de soep doen die je te eten, joden.’.
De hongerige gevangen aanhoorden dat
maar aarzelen niet en aten rustig iedere dag door
van het slappe waterige aftrekseltje
dat hun hoofdmaaltijd vormde …
allemaal- behalve… Labi.
Hij weigert: ‘Waarom eet je niet’ vragen ze hem:
straks ga je dood en gooien ze jou in de grafkuil
en zullen de anderen bij jouw begrafenis spelen.’

Maar Labi, die tot nu toe zijn geweten
zoveel geweld had aangedaan
bleef onwrikbaar:
‘omdat er verschil is tussen rein en onrein’.

Hij stierf een week later
maar met een glimlach om zijn mond:
hij was trouw gebleven aan zijn God
en had zijn eigen waarde behouden.

Tegen innerlijke trouw
zou Jesus niet geprotesteerd hebben:
‘wie ook maar een van de geringste van de geboden afschaft
en ze zo aan de mensen leert,
zal de kleinste zijn in het koninkrijk der hemelen.’
De geboden moeten worden gedaan,
de liturgie gevierd
van zondag op zondag
met de allergrootste zorg
en we proberen dat hier en in alle andere Haarlems kerken
en we moeten dat blijven doen…

Maar wel kritisch op onszelf:
geloven vraagt om een echte inzet van je hele persoon.
De mensen zullen het aan jou moeten kunnen merken dat je gelooft.

Ze mogen het gerust weten, dat je je kind laat dopen,
of dat je iedere zondag naar de kerk gaat.
Het is uitstekend om voor de kerk te trouwen
en zo iedereen te laten zien
dat het geloof voor jou nog iets betekent…

Het is uitstekend om theologie te gaan studeren
te kiezen voor dienst aan de kerk als priester of pastoraal werker
maar
we zullen beoordeeld worden op de innerlijkheid,
op de ernst waarmee wij ons geloof dragen
en de steun en de troost die wij anderen,
uit de kracht van ons geloof,
kunnen en willen geven.

Zo en zo alleen bouwen we aan het Koninkrijk van God
en wassen we onze handen werkelijk schoon
door de trouwe, liefderijke dienst aan Hem
en aan onze naaste.

Hein Jan van Ogtrop, pastoor

Open monumentendag

Open MonumentendagVanaf 14 juli maakt De Nieuwe Bavo aan de Leidsevaart, onder de naam Kathedraal Haarlem, deel uit van ‘Het Grootste Museum van Nederland’. Voor deze gelegenheid zijn een aantal nieuwe publieksvoorzieningen gerealiseerd als een publieksbalie, een nieuwe sanitaire­groep plus audiotour en een uitkijkpost op de vrouwentoren. Vanaf de komende Open Monumentendag is deze uitkijkpost voor het eerst voor publiek opengesteld. Dit belooft een spectaculair uitzicht over Haarlem en wijde omgeving! En met de permanente invalidentoegang bij de hoofdingang tussen de twee torens in voor­be­rei­ding, is de restauratie van het westfront hiermee voltooid.

Programma monumentendag

Zaterdag 10:00 – 18:00 uur

Nieuwe Bavo, Leidsevaart 146, 2014 HE  Haarlem ingang Bottemanneplein

  • Torenbeklimming
  • Koepeltochten
  • Rondleidingen
  • Tentoon­stel­ling KathdraalMuseum van beeldhouwer Mari Andriessen
  • Orgel­con­cert 15.00 – 15.45 uur: Dr. Ton van Eck speelt op het Wil­li­brordusorgel met een Latijns-Amerikaans programma

Zondag 11:30 – 17:00 uur

Nieuwe Bavo, Leidsevaart 146, 2014 HE  Haarlem ingang Bottemanneplein

  • Torenbeklimming
  • Koepeltochten
  • Rondleidingen
  • (uitgebreide) Kathedrale rondleiding (60 min)
  • Tentoon­stel­ling KathdraalMuseum van beeldhouwer Mari Andriessen

De onderstaande foto’s zijn gemaakt door Arjan Bronkhorst.

25 augustus: Dit woord is hard!

[print]

21e Zondag door het Jaar

Schriftlezingen:

  • Jozua 24,1-2a.15-17.18b

  • Efesiërs 5,21-32

  • Johannes 6,60-69

Inleiding aan het begin van de viering:

U zult het nieuws niet gemist hebben.
Er is veel beroering ontstaan in de VS
naar aanleiding van het rapport van het Openbaar ministerie
van de Staat Pennsylvania.
In dit rapport staat dat de 6 bisdommen daar
onvoldoende zijn opgetreden een de priesters die misbruik hebben gepleegd
en de bisschoppen de onderzoeken hiernaar zelfs hebben tegengewerkt.
Het is een rapport dat veel consequenties zal hebben.
De kerk als geheel heeft hiermee te maken, omdat de slachtoffers en de daders
leden van de kerk zijn. Elke keer dat een bisschop of priester
zijn verantwoordelijkheid ontvlucht ontkent hij de kern van ons geloof:
respect voor de ander die beeld is van God.
Onze paus zei de vorige week –en heeft dat in Ierland
gisteren als antwoord op de duidelijke vraag van de premier- herhaald,
dat hij partij kiest voor de slachtoffers.
Dat is goed maar er zullen wel maatregelen moeten worden genomen.
Er is nog een lange weg te gaan.
Ons past protest en schuldbesef en de wil
om werkelijk ons aller leven te veranderen.
Als wij samen lijden aan het kwaad in de kerk
en echt allemaal willen werken aan bekering en verbetering is er hoop.

PREEK:

De Eucharistie is het grote mysterie dat wij iedere week vieren
en altijd weer in zijn diepste betekenis overwogen mag worden.

We lazen nu vijf weken lang
uit een van de meest diepzinnige hoofdstukken
van de Bijbel: Johannes’ zesde hoofdstuk.

Het speelde ná de wonderbare broodvermenigvuldiging.
Na dat bijzondere teken volgt Jesus’ lange toespraak
waarover Johannes, de jongste leerling ons schrijft.

Hij haalt daarbij de oude verhalen
uit de Wet van Mozes en de profeten in herinnering.
Het verhaal over de joden die morden in de woestijn
en toch het Manna troffen om zich mee op de been te houden.
Iedere dag voldoende.

We hoorden enkele weken terug ook het verhaal over de profeet Elia in de woestijn
die ontmoedigd was en niet meer wilde leven:
hij zei dat met even zo veel woorden tegen God.
‘Het wordt mij teveel, Heer, laat mij maar sterven’.
In het verhaal wordt hij door een engel aangestoten
die zegt: STA OP EN EET!
En er kwam weer leven in zicht: Elia staat op en eet
en ‘gesterkt door dat voedsel liep hij veertig dagen en veertig nachten
tot hij de berg van God bereikte’.

En dan nu als eerste lezing het verhaal van Jozua die zijn mensen toespreekt
die enthousiast reageren: ‘ nooit zullen wij de Heer verlaten.’
Ik kom er straks op terug.

We lezen vandaag voor het laatst dit jaar uit Johannes 6
en horen de slotregel:
‘ willen jullie soms weggaan ? ‘.
Waarom zo’n cru slot ?

Het is omdat Jesus gezegd had:
WIE MIJN VLEES EET ZAL LEVEN.
Al het vorige was bedoeld om bij deze conclusie uit te komen:
WIE MIJN VLEES EET ZAL LEVEN.
En dan moeten we toch iets uitleggen.
Het woord dat voor ‘eten’ wordt gebruikt
klinkt in de grondtekst nog erger dan in het Nederlands.

Er wordt voor het eten een woord gebruikt
dat alleen maar wordt gebruikt
als er gesproken wordt over een roofdier
dat zijn prooi verscheurt.
Letterlijk vertaald staat er dus:
‘WIE MIJN VLEES VERSCHEURT ZAL LEVEN.’
Allicht dat de hoorders van Jesus’ woorden schrokken.

Maar het staat er niet voor niets zoals het er staat.
Er wordt door dit afstotende woordgebruik
naar een geheim verwezen.
Het geheim van Jesus’ dood!

Deze mens zal immers worden vernietigd,
door zijn vijanden,
als door roofdieren worden verscheurd.
Dat zal de uiteindelijke aanstoot zijn
de ergernis waar velen niet tegen zullen kunnen.

Toen Jesus begon te preken waren vele reacties weliswaar afwijzend
maar ze bleven nog binnen de perken.
Vele hoorders geloofden Hem niet en zeiden:
‘Is dit niet Jesus, de zoon van Jozef?’
Ze geloofden niet dat deze mens van betekenis kon zijn
voor hun eigen leven,
ze geloofden waarschijnlijk helemaal niet
dat een ander mens voor hen belangrijk kan zijn.
Maar dan wordt het 6e hoofdstuk van Johannes
besloten met die wrede tekst die ik u net uitlegde.
De mensen die Jesus’ woorden
over het brood van de Eucharistie voor het eerst hoorden
zijn verbijsterd, geërgerd, ja woedend:

‘Dit woord is hard, wie kan dit aanhoren’.
Dramatisch is het besluit van Johannes’ 6e hoofdstuk:
‘ten gevolge hiervan trokken velen
van Zijn leerlingen zich terug en verlieten het gezelschap’.

Wij stellen ons dat graag anders voor.
Jesus sprak en iedereen was enthousiast.
Zo was het allerminst.
Het woord van Jesus was hard,
zijn getuigenis was een ergernis.

Het is ontroerend te horen hoe braafjes
alle volgelingen van Jezus’ naamgenoot Jozua
(de opvolger van Mozes)
zeggen dat ze alle woorden van God
die ze gehoord hebben zullen doen.
Hun aanhankelijkheid aan de Heer is opvallend:
‘nooit zullen wij de Heer verlaten’.

Het overtuigt echter niet helemaal:
het klinkt een beetje als een klein kind
dat zegt dat het nooit
het huis van zijn vader en moeder zal verlaten.
We weten dat de geschiedenis van God met de mensen
ons andere dingen te zien heeft gegeven.

Deze weken werden wij geconfronteerd
met de hardnekkigheid bij het sexueel misbruik
in de klerikale gemeenschap die de kerk ook is.

Wat moeten wij dan met de roerende aanhankelijkheidsverklaring
die de volgelingen van Jozua ten beste geven?
Antwoord: beseffen dat alle menselijke goede wil
zijn waarde heeft. Maar dan alleen
omdat er een Ander is die alle menselijke goede wil aanvaardt
en ondersteunt: de Ene ware God
die zelf werkelijk trouw is
en het werk van Zijn handen niet los laat.
Hij kan de mensen niet eens loslaten
al zou Hij dat (bij wijze van spreken) willen.

Samen zijn wij kerk in deze parochie…
Het is goed dat wij steeds
tot de orde geroepen worden rond het woord van God.
Hij is degene die trouw is en het werk van Zijn handen niet loslaat.
Dat is de zekerheid waarop ook wij kunnen bouwen.

En dat vonden wij ook in Jesus’ toespraak al aangegeven:
‘Denk eraan’ -lijkt Hij ons te zeggen-
‘zoals je brood nodig hebt iedere dag opnieuw,
zo wil ik in het teken van het brood duidelijk maken
dat het echte leven de verbondenheid is met mij
en de Vader met wie ik één ben.

Dat vraagt een volstrekte eerlijkheid bij de erkenning van je falen.
Onze Paus heeft het duidelijk gezegd:
eerlijkheid, berouw en bekering horen onlosmakelijk bij elkaar.
De moderne kerkelijke schrijver Stijn Fens geeft ons goede suggesties:
noem misbruik ook echt een misdaad.
Het woord ‘zonde’ alleen heeft een te verheven context,
dan denk je meteen aan de vergeving die komt.
Maar DIE KOMT NIET als er geen volstrekte eerlijkheid aan vooraf gaat,
en echte erkenning van de misdadige zaken die er gebeurd zijn.

Jammer dat bij de Vaticaanse commissie die het misbruik behandelt
de vrouwelijke voorzitter na vele maanden geduld te hebben gehad
constateerde dat de Paus wel van goeds wil was
maar de gepantserde curiekardinalen niet. Zo gebeurde er weer niets.

Het evangelie dat zij en zij allemaal mogen horen
leert ons dat als wij bij de God die de Vader van Jesus Christus is willen horen we alle schijnheilige zelfverzekerdheid moeten loslaten,
moeten lijden met de lijdenden, alleen zijn met de eenzamen,
solidair zijn met de mensen die die solidariteit nodig hebben.
Krachtige actie is nu dus geboden na alles wat
er naar boven is gekomen.

Paulus roept ons op tot dienstbaarheid aan elkaar
(de vertaling ‘onderdanigheid’ is slecht) maar vooral
(en dat zegt hij dan tegen de mannen) roept hij ons op
evenveel van elkaar te houden zoals Christus van zijn mensen houdt.

Dat betekent eerlijk zijn en liefdevol:
God zegene ons allen bij die opdracht!

Hein Jan van Ogtrop, pastoor